Fimmtudaginn 7. júlí 2011.
Nr. 414/2011.	Lögreglustjórinn á höfuðborgarsvæðinu (Jón H. B. Snorrason saksóknari) gegn X (Daníel Pálmason hdl.)

Kærumál. Gæsluvarðhald. A. liður 1. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008. Úrskurður héraðsdóms felldur úr gildi.

Úrskurður héraðsdóms um að X skyldi gert að sæta gæsluvarðhaldi, á grundvelli a. liðar 1. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála, var felldur úr gildi.

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Ólafur Börkur Þorvaldsson, Jón Steinar Gunnlaugsson og Páll Hreinsson.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 4. júlí 2011, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 5. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 3. júlí 2011, þar sem varnaraðila var gert að sæta gæsluvarðhaldi allt til mánudagsins 18. júlí 2011 klukkan 16 og einangrun meðan á gæsluvarðhaldinu stendur. Kæruheimild er í l. lið 1. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Varnaraðili krefst þess aðallega að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi en til vara að gæsluvarðhaldinu verði markaður skemmri tími.

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Eins og rakið er í hinum kærða úrskurði er varnaraðili undir grun um að hafa laugardaginn 2. júlí 2011 deytt barn sitt skömmu eftir fæðingu þess. Vísar sóknaraðili til þess í greinargerð sinni til Hæstaréttar að ætlað brot varnaraðila varði við 212. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 og krefst gæsluvarðhalds yfir henni með vísan til a. liðar 1. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008. Þá krefst hann þess að varnaraðili verði látinn sæta einangrun meðan á gæsluvarðhaldi stendur. Samkvæmt síðastnefndu lagaákvæði er það meðal annars skilyrði fyrir heimild til að úrskurða sakborning í gæsluvarðhald að ætla megi að hann muni torvelda rannsókn máls, svo sem með því að afmá merki eftir brot, skjóta undan munum ellegar hafa áhrif á samseka eða vitni. Fram kemur meðal annars í gögnum málsins að bæði varnaraðili og vitni hafa gefið skýrslu hjá lögreglu, en sóknaraðili tiltekur að enn eigi eftir að yfirheyra varnaraðila frekar og rannsaka geðheilbrigði hennar. Ekki verður talið að síðastgreind atriði leiði til þess að þörf sé á gæsluvarðhaldi yfir varnaraðila. Verður hinn kærði úrskurður því felldur úr gildi.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er felldur úr gildi.

Úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur sunnudaginn 3. júlí 2011.

Lögreglustjórinn á höfuðborgarsvæðinu hefur krafist þess að Héraðsdómur Reykjavíkur úrskurði að kærðu, X, kt. [...], verði gert að sæta gæsluvarðhaldi, allt til mánudagsins 18. júlí 2011 kl. 16:00. Þá er gerð krafa um að kærða sæti einangrun meðan á gæsluvarðhaldinu stendur. Jafnframt er þess krafist að kærðu verði á gæsluvarðhaldstímanum gert, á grundvelli 2. mgr. 52. gr. sakamálalaga nr. 88/2008, að gangast undir rannsókn á geðheilbrigði.

Í greinargerð lögreglu kemur fram að lögreglunni á höfuðborgarsvæðinu hafi, um fjögur leytið í gær, borist tilkynning frá fæðingardeild Landspítalans um að kona, sem talin væri með fósturlát, hefði komið þangað um klukkan ellefu um morguninn. Fljótlega hafi hins vegar komið í ljós að [...] konan hefði fætt fullburða barn [...]. Hafi því verið óskað eftir aðstoð lögreglu þar sem ljóst væri að fullburða barn hefði fæðst þrátt fyrir að konan kannaðist ekkert við það og gæti ekki gert grein fyrir því hvað af barninu hefði orðið. Þá hafi fengist upplýsingar um að konan hefði komið í fylgd karlmanns á fæðingardeildina sem horfið hafi á braut fljótlega og því strax verið grunað að fleiri aðilar væru viðriðnir málið. Upplýsingar hafi legið fyrir um að um unnusta konunnar hafi verið að ræða og hafi lögregla strax hafið rannsókn málsins og leit að barninu.

Vitað væri um heimilisfang konunnar og vinnustað og hefði verið farið í leit á þessum stöðum. Rúmlega klukkustund eftir tilkynninguna hafi barnið fundist látið í ruslagámi við [...] við Laugaveg í Reykjavík. Á svipuðum tíma hafi lögreglan handtekið unnusta konunnar, A og föður hans, B sem ekið höfðu konunni að fæðingardeildinni.

Samkvæmt fyrstu skoðun lækna á [...],[...], bendi allt til þess að barnið hafi fæðst lifandi. [...]. Fljótlega hafi vaknað grunur um að fæðingin hefði átt sér stað á tilteknu herbergi á [...]. Við rannsókn hafi komið í ljós ýmiss ummerki sem hafi bent til þess að þar hefði fæðing barnsins átt sér stað. Þá hafi ummerki bent til þess að herbergið hefði verið þrifið eftir fæðinguna og hafi fljótlega fundist blóðug handklæði sem talið sé að hafi verið notuð við þrifin. Lögregla telji ástæðu til þess að rannsaka m.a. hvort X kunni að hafa fengið aðstoð við að þrífa herbergið eftir fæðinguna.

Framburður konunnar hafi frá upphafi verið ruglingslegur og þversagnakenndur og kannist hún ekki við að hafa fætt barn eða þá yfir höfuð að hafa verið ólétt.

Framburður A, kærasta konunnar, sé með þeim hætti að hann, ásamt stjúpföður sínum B, hafi farið á [...] til að sækja X vegna þess að hún hafi verið með slæmar tíðablæðingar en að þeir hafi aldrei farið inn á [...]. Kærði beri að X hafi viljað láta aka sér heim. Honum og föður hans hafi fundist hún líta út fyrir að vera veik og með miklar blæðingar þannig að þeir hafi tekið ákvörðun um að aka henni á sjúkrahús. Hann hafi fylgt henni þangað en fljótlega farið þaðan og í Kringluna og Smáralind. Hann hafi komið til baka á sjúkrahúsið og þá hafi honum verið sagt að hún hafi misst fóstur. Eftir það hafi hann farið heim. Þegar hann hafi komið heim hafi lögregla verið komin á vettvang og handtekið hann. A kvæðist ekki hafa vitað að kærasta hans hafi verið ólétt [...].[...].

B, faðir A, kveðist ekkert hafa vitað um að X hafi verið barnshafandi. Hann hafi einungis frétt af því að það blæddi mikið úr X í vinnunni og því hafi hann farið ásamt syni sínum að sækja hana og síðan skutlað henni á sjúkrahús. B kveðist ekkert hafa farið inn á [...] og einungis beðið fyrir utan eftir X.

Rannsókn málsins sé á frumstigi og miðist rannsókn lögreglu að því að leiða í ljós með hvaða hætti dauða barnsins bar að [...].

Til rannsóknar í máli þessu sé ætlað brot X gegn 1. mgr. 212. gr. og/eða 211. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sem varðað geti allt að 6 ára og/eða ævilöngu fangelsi. Það sé því brýnt og nauðsynlegt, með vísan til alls framanritaðs og gagna málsins að öðru leyti, að kærðu verði, með vísan til a-liðar 1. mgr. 95. gr. laga um meðferð sakamála nr. 88/2008, gert að sæta gæsluvarðhaldi til mánudagsins 11. júlí 2011 kl. 16.00 og til að sæta einangrun samkvæmt b-lið 1. mgr. 99. gr. sömu laga. Jafnframt sé þess krafist að kærðu verði á gæsluvarðhaldstímanum gert, á grundvelli 2. mgr. 54. gr. sakamálalaga nr. 88/2008, að gangast undir rannsókn á geðheilbrigði og heilbrigðisástandi hennar almennt.

Kærða er undir rökstuddum grun um brot gegn 1. mgr. 212. gr. og/eða 211. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 sem varðað geta hana fangelsisrefsingu. Rannsókn er á frumstigi en brot það er kærða er grunuð um var framið í gærmorgun. Krufning líks barns þess er kærða er talin hafa alið hefur enn ekki farið fram og eftir er að yfirheyra starfsfólk hótels þess sem kærða starfar á. Skilyrði a-liðar 1. mgr. 95. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála eru uppfyllt hér. Verður krafa lögreglustjóra um gæsluvarðhald því tekin til greina. Með hliðsjón af þessu umfangi málsins verður fallist á kröfu lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu eins og hún er fram sett.

Þá sæti kærða einangrun skv. b-lið 99. gr. sömu laga.

Loks verður fallist á þá kröfu lögreglustjóra að kærða sæti geðrannsókn meðan á gæsluvarðhaldsvist hennar stendur sbr. 2. mgr. 54. gr. laga nr. 88/2008.

Allan Vagn Magnússon héraðsdómari kvað um þennan dóm.

Ú R S K U R Ð A R O R Ð

Kærða, X, kt. [...], skal sæta gæsluvarðhaldi, allt til mánudagsins 18. júlí 2011 kl. 16:00. Hún skal sæta einangrun meðan á gæsluvarðhaldinu stendur. Enn fremur skal hún gangast undir rannsókn á geðheilbrigði á gæsluvarðhaldstímanum.