Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Helgi I. Jónsson og Karl Axelsson og Ingibjörg Benediktsdóttir settur hæstaréttardómari.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 4. júní 2017, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 6. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjaness 1. júní 2017, þar sem sóknaraðila var veitt heimild til húsleitar á heimili varnaraðila að [...]. Kæruheimild er í h. lið 1. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála. Varnaraðili krefst þess aðallega að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi, til vara að ,,kveðið verði á með dómi Hæstaréttar að skilyrði hafi ekki – eins og á stóð – verið til húsleitarúrskurðar héraðsdómara“, en að því frágengnu að ,,Hæstiréttur staðfesti að húsleit að næturþeli, sbr. 2. ml. 3. mgr. 179. gr. lms., án undanfarandi dómsúrskurðar standist ekki vegna brots þessa þar sem tekið var fram á vettvangi að ekki væri grunur um sölu eða framleiðslu fíkniefna, heldur aðeins vörslu.“ Þá krefst varnaraðili málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Samkvæmt 3. mgr. 192. gr. laga nr. 88/2008 verður úrskurður héraðsdómara ekki kærður til Hæstaréttar ef athöfn, sem kveðið er á um í úrskurðinum, hefur þegar farið fram eða ástand, sem leitt hefur af ákvæðum hans, er þegar um garð gengið. Af gögnum málsins verður ráðið að húsleit á grundvelli hins kærða úrskurðar hafi farið fram í kjölfar uppkvaðningar hans. Þegar af þeirri ástæðu brestur heimild til að kæra úrskurðinn og verður málinu því vísað frá Hæstarétti.

Kærumálskostnaður verður ekki dæmdur, sbr. 3. mgr. 220. gr. laga nr. 88/2008.

Dómsorð:

Máli þessu er vísað frá Hæstarétti.

Úrskurður Héraðsdóms Reykjaness, fimmtudaginn 1. júní 2017

Með beiðni, dags. 1. júní 2017, hefur lögreglustjórinn á höfuðborgarsvæðinu krafist þess að héraðsdómur Reykjaness heimili lögreglustjóranum húsleit á lögheimili X, kt. [...] að [...][...]. Þess er krafist að heimildin nái til leitar í læstum hirslum og geymslum húsnæðisins.

Krafan er sett fram af hálfu lögreglustjóra með vísan til 1. mgr. 75. gr., sbr. 1. og 2. mgr. 74. gr. laga um meðferð sakamála nr. 88/2008.

Varnaraðili krefst þess að kröfu lögreglustjóra verði hafnað.

I

Í greinargerð lögreglustjórans segir að lögreglan hafi fengið upplýsingar frá aðila sem hún hafi metið trúverðugan, að á heimili X að [...], færi fram fíkniefnaneysla. Er lögregla hafi komið að vettvangi hafi nágrannar X gefið sig á tal við lögreglu og sagst telja að á heimili hans færi fram neysla fíkniefna.

Lögreglumenn hafi bankað upp á íbúð X sem skömmu síðar hafi stungið höfðinu út um lítinn glugga á hurðinni. Lögreglumenn hafi strax fundið amfetamínlykt berast út um gluggann og beðið X að opna hurðina sem hann hafi gert á endanum. Töldu lögreglumenn hann greinilega undir áhrifum fíkniefna og tilkynntu að lögregla hygðist tryggja vettvang til að koma í veg fyrir hættu á sakarspjöllum. X hafi tekið því illa, neitað lögreglu og hafi barist við lögreglu en verið yfirbugaður. Inni í búðinni hafi verið A kt. [...].

Inni í búðinni hafi mátt sjá notaðar sprautur og sprautunálar, áhöld til að leysa upp fíkniefni, grammavog og hvítt duft.

Hafi X ekki viljað kannast við að sprauta sig né vita hvaða hvíta duft væri þarna á ferðinni. Hann hafi ekki viljað tjá sig um það hvort það væru fíkniefni í íbúðinni og eftir að hafa ráðfært sig við [...], hdl. hafi hann neitað að heimila lögreglu leit.

Aðspurð á vettvangi hafi A sagt að X hefði keypt kókaín handa þeim og að þau hefðu sprautað sig með því inni í íbúðinni. Hún hafi sagst ekki vita hvort að það væru fleiri fíkniefni á heimilinu.

Þau A og X hafi í kjölfarið verið handtekin vegna rannsóknar málsins og íbúðinni lokað og hún innsigluð af lögreglu.

 Að mati lögreglu þyki fram kominn rökstuddur grunur um að á heimili  X sé að finna fíkniefni. Með vísan til framangreinds og meðfylgjandi gagna sé afar brýnt fyrir lögreglu í þágu rannsóknar þessa máls að lögreglu verði heimiluð leit í nefndu húsnæði í því skyni að leggja hald á fíkniefni og önnur sönnunargögn sem geti skipt máli fyrir áframhaldandi rannsókn málsins.

Ætluð brot teljast varða við 2. gr., sbr. 5. og 6. gr. laga um ávana- og fíkniefni nr. 65/1974, með síðari breytingum. Um heimild til rannsóknaraðgerðarinnar er vísað til 1. mgr. 75. gr., sbr. 1. og 2. mgr. 74. gr., laga um meðferð sakamála nr. 88/2008.   

II

Lögmaður varnaraðila taldi að framkomin krafa lögreglustjóra uppfyllti ekki þau skilyrði sem sett væru í sakamálalögum nr. 88/2008 fyrir húsleit, og þá sérstaklega að ekki væri brýn þörf til húsleitar með tilliti til eðlis brotsins sbr. 74. gr. laganna. Væru því ekki forsendur til að fara í jafn íþyngjandi aðgerðir og krafist væri. Þá væri slík húsleit jafnframt brot á meðalhófsreglu og bryti gegn friðhelgi einkalífs skv. 71. gr. stjórnarskrárinnar.

III

Samkvæmt því sem að framan hefur verið rakið, og að gögnum málsins virtum, þykir vera fyrir hendi rökstuddur grunur um að sakborningur hafi gerst sekur um brot sem sætt getur ákæru og varðað fangelsisrefsingu að lögum. Einnig þykir vera fyrir hendi rökstuddur grunur um að í íbúð brotaþola sé að finna muni sem hald skal leggja á. Þykja augljósir rannsóknar­hagsmunir vera hér í húfi. Er því fullnægt skilyrðum 2. og 3. mgr. 74. gr. laga nr. 88/2008 um meðferð sakamála og verður leit því heimiluð í samræmi við kröfu lögreglustjóra, sbr. 1. mgr. 75. gr. sömu laga.

Úrskurð þennan kveður upp Bogi Hjálmtýsson héraðsdómari.

ÚRSKURÐARORÐ

Lögreglustjóranum á höfuðborgarsvæðinu er heimiluð húsleit á lögheimili X, kt. [...] að [...]. Heimildin nær til leitar í læstum hirslum og geymslum húsnæðisins.