Hæstiréttur íslands

Mál nr. 364/2009


Lykilorð

  • Kærumál
  • Framsal


Föstudaginn 3

 

Föstudaginn 3. júlí 2009.

Nr. 364/2009.

Ákæruvaldið

(Kolbrún Sævarsdóttir saksóknari)

gegn

X

(Brynjólfur Eyvindsson hdl.)

 

Kærumál. Framsal.

Úrskurður héraðsdóms, um að staðfesta ákvörðun dómsmálaráðherra frá 11. maí 2009 um að framselja X til Póllands, var staðfestur.

 

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Árni Kolbeinsson, Jón Steinar Gunnlaugsson og Ólafur Börkur Þorvaldsson.

Varnaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 26. júní 2009, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 29. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 26. júní 2009, þar sem staðfest var ákvörðun dóms- og kirkjumálaráðuneytisins 11. maí 2009 um að framselja varnaraðila til Póllands. Kæruheimild er í 24. gr. laga nr. 13/1984 um framsal sakamanna og aðra aðstoð í sakamálum. Varnaraðili krefst þess að hinn kærði úrskurður verði felldur úr gildi.

Sóknaraðili krefst staðfestingar hins kærða úrskurðar.

Beiðni pólskra dómsmálayfirvalda um framsal varnaraðila byggist á því að hann sé grunaður um tvö refsiverð brot á árinu 2006 svo sem greinir í hinum kærða úrskurði.

Samkvæmt 7. gr. laga nr. 13/1984 má synja um framsal ef mannúðarástæður mæla gegn því svo sem aldur, heilsufar eða aðrar persónulegar aðstæður. Dómsmálaráðherra hefur metið aðstæður í þessu máli svo, að slíkar ástæður standi ekki gegn framsali varnaraðila. Ekki eru efni til að dómstólar hnekki því mati. Með þessum athugasemdum en að öðru leyti með vísan til forsendna hins kærða úrskurðar verður hann staðfestur.

Dómsorð:

Hinn kærði úrskurður er staðfestur.

 

Úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 26. júní 2009.

Málið var tekið til úrskurðar 22. júní sl. Það barst dómnum 3. júní sl. með bréfi ríkissaksóknara 2. sama mánaðar.  Ríkissaksóknari verður hér eftir nefndur sóknaraðili.

Málavextir eru þeir að dómsmálaráðherra ákvað 11. maí 2009 sl. að fallast á beiðni pólskra dómsmálayfirvalda um að framselja X fd. [...], pólskan ríkisborgara, sem hér eftir verður nefndur varnaraðili, til Póllands.  Varnaraðila var kynnt þessi ákvörðun 27. maí sl. og sama dag krafðist hann úrskurðar dómsins um ákvörðunina.

Sóknaraðili krefst þess að framangreind ákvörðun dómsmálaráðherra verði staðfest.

Varnaraðili krefst þess að ákvörðunin verði felld úr gildi og málsvarnarlaun greidd úr ríkissjóði.

 

                Sóknaraðili gerir svofellda grein fyrir málavöxtum „að með bréfi pólska dómsmálaráðuneytisins, dags. 10. mars 2009, hafi dóms- og kirkjumálaráðuneytinu borist beiðni um framsal X (varnaraðila) til Póllands til fullnustu refsidóms. Varnaraðili sé pólskur ríkisborgari með lögheimili í Reykjavík. Samkvæmt gögnum sem hafi fylgt framsalsbeiðninni sé varnaraðili grunaður um fjársvik í tvö skipti á árinu 2006 sem hér greinir:

1.                    Hinn 31. ágúst 2006 svikið út lán hjá AIG Bank Polska S. A. að upphæð PLN 5.580,50 með því að leggja fram fölsuð atvinnu- og tekjuvottorð frá PHU Kastor, og ekki greitt lánið. Er framangreind háttsemi varnaraðila talin varða við 1. mgr. 297. gr. og 1. mgr. 286. gr., sbr. 2. mgr. 11. gr. pólsku hegningarlaganna. 

2.             Hinn 13. október 2006 svikið út lán hjá Polbank EFG S. A. að upphæð PLN 5.000 með því að leggja fram fölsuð atvinnu- og tekjuvottorð frá PHU Feniks Seweryn Gróski, og ekki greitt lánið. Er framangreind háttsemi varnaraðila talin varða við 1. mgr. 297. gr. og 1. mgr. 286. gr., sbr. 2. mgr. 11. gr. pólsku hegningarlaganna.

Í framasalsbeiðni komi fram að rökstuddur grunur sé fyrir því að varnaraðili hafi framið ofangreind brot og er í því sambandi vísað til framburða vitna og skriflegra gagna. Með ákvörðun Héraðsdómsins í Elk frá 4. janúar 2008 sé kveðið á um að varnaraðili skuli hnepptur í gæsluvarðhald þar sem fram sé kominn rökstuddur grunur þess efnis að hann hafi framið ofangreind brot, hann hafi yfirgefið heimili sitt og leit að honum ekki borið árangur. Handtökuheimild á hendur honum hafi verið gefin út 11. janúar 2008. 

Hinn 8. apríl sl. hafi varnaraðila verið kynnt framsalsbeiðnin af lögreglunni á höfuðborgarsvæðinu. Hann hafi ekki verið viss um hvort hann kannaðist við málin sem rakin eru í framsalsbeiðninni en  hafi hafnað framsalsbeiðninni.

Að fenginni umsögn ríkissaksóknara, með bréfi dags. 21. apríl sl., um að uppfyllt væru skilyrði framsals sbr. einkum 1. og 2. mgr. 3. gr. og 9. gr. laga nr. 13/1984. Þá hafi framsalsbeiðnin verið talin borin fram eftir réttum leiðum og henni hafi fylgt tilskilin gögn.

Dómsmálaráðuneytið hafi tekið ákvörðun um að verða við beiðni pólskra fómsmálayfirvalda um að framselja varnaraðila hinn 11. maí sl. Í bréfi dómsmálaráðuneytisins hafi verið tekið fram að uppleýsingar hefðu borist ráðuneytinu frá verjanda varnaraðila um persómulega hagi hans. Persónulegaraðstæður varnaraðila hafi ekki að mati ráðuneytisins talist nægilegar til að synja um framsal, sbr. 7. gr. laga nr. 14/1984.

Lögreglustjórinn á höfuðborgarsvæðinu hafi kynnt varnaraðila ákvörðunina hinn 27. maí sl. og með bréfi sem borist hafði ríkissaksóknara sama dag hafi varnaraðili krafist úrskurðar héraðsdóms um hvort skilyrði laga um framsal væru fyrir hendi.

Um skilyrði framsals samkvæmt I. kafla laga nr. 13/1984 sé vísað til áðurnefndrar umsagnar ríkissaksóknara. Jafnframt þyki fullnægt skilyrðum II. kafla laganna um form framsalsbeiðninnar.

                Varnaraðili ber fyrir sig að persónulegar aðstæður hans séu þær að hann sé nýrnaveikur og taki lyf vegna þeirra veikinda. Þá hafi þunglyndi sótt að honum. Einnig að hann sé atvinnulaus. Loks kveður varnaraðili tilgang komu sinnar hingað til lands hafa verið þann að aðstoða föður sinn sem sem sé öryrki, atvinnulaus og þunglyndur. Telur varnaraðili að ákvæði 7. gr. laga nr. 13/1984 eigi við hér.

       Í 1. gr. laga nr. 13/1984 segir að þann sem í erlendu ríki er grunaður, ákærður eða dæmdur fyrir refsiverðan verknað sé heimilt að framselja samkvæmt lögunum.  Í 2. gr. segir að ekki megi framselja íslenska ríkisborgara.  1. mgr. 3. gr. laganna segir að framsal á manni sé aðeins heimilt ef verknaður eða sambærilegur verknaður geti varðað fangelsi í meira en 1 ár samkvæmt íslenskum lögum.  Í 3. mgr. segir að framsal til fullnustu á dómi sé aðeins heimilt ef refsing samkvæmt honum er minnst 4 mánaða fangelsi eða dómþoli skuli vistaður á stofnun í sama tíma hið minnsta.

Sú háttsemi sem sóknaraðili var dæmdur fyrir í Póllandi myndi varða við 1. mgr. 248. gr.  almennra hegningarlaga, en brot gegn því ákvæði getur varðað allt að 6 ára fangelsi.

Samkvæmt því sem nú hefur verið rakið eru uppfyllt skilyrði 1. gr. og 1. og 3. mgr. 3. gr. laga nr. 13/1984 um framsal. 

Persónulegar aðstæður varnaraðila þykja ekki slíkar að ákvæði 7. gr. laganna eigi við. 

Samkvæmt því sem nú hefur verið rakið eru ekki lagaskilyrði til að verða við kröfu varnaraðila um að framangreind ákvörðun dóms- og kirkjumálaráðuneytisins um framsal hans verði felld úr gildi.  Verður því tekin til greina krafa sóknaraðila um staðfestingu ákvörðunarinnar.

Með vísan til 2. mgr. 16. gr. laga nr. 13/1984 greiðist þóknun skipaðs verjanda sóknaraðila, Brynjólfs Eyvindssonar hdl., úr ríkissjóði og þykir hún hæfilega ákveðin 230.000 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti.

Allan V. Magnússon héraðsdómari kvað upp úrskurðinn.

Ú R S K U R Ð A R O R Ð

Kröfu varnaraðila, X, er hafnað. 

Staðfest er ákvörðun dóms- og kirkjumálaráðuneytisins frá 11. maí 2009 um að framselja varnar­aðila til Póllands.

Þóknun verjanda varnaraðila, Brynjólfs Eyvindssonar hdl., 230.000 krónur að meðtöldum virðisaukaskatti greiðist úr ríkissjóði.