Hæstiréttur íslands
Mál nr. 132/2001
Lykilorð
- Kærumál
- Dómstóll
- Sakarefni
- Frávísunarúrskurður staðfestur
|
|
Mánudaginn 30. apríl 2001. |
|
Nr. 132/2001. |
Toppfiskur ehf. (Sigurður Gizurarson hrl.) gegn Samkeppnisráði (Karl Axelsson hrl.) |
Kærumál. Dómstólar. Sakarefni. Frávísunarúrskurður staðfestur.
Frávísunarúrskurður héraðsdóms var staðfestur með vísan til þess að sakarefni málsins ætti ekki undir dómstóla.
Dómur Hæstaréttar.
Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Garðar Gíslason, Gunnlaugur Claessen og Markús Sigurbjörnsson.
Sóknaraðili skaut málinu til Hæstaréttar með kæru 5. apríl 2001, sem barst réttinum ásamt kærumálsgögnum 9. sama mánaðar. Kærður er úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 28. mars 2001, þar sem máli sóknaraðila á hendur varnaraðila var vísað frá dómi. Kæruheimild er í j. lið 1. mgr. 143. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Sóknaraðili krefst þess að lagt verði fyrir héraðsdómara að taka málið til efnismeðferðar. Þá krefst hann málskostnaðar í héraði og kærumálskostnaðar.
Varnaraðili krefst þess að úrskurður héraðsdómara verði staðfestur og sér dæmdur kærumálskostnaðar.
Fallist verður á með héraðsdómara að sakarefni þessa máls eigi ekki undir dómstóla. Samkvæmt því verður staðfest niðurstaða hins kærða úrskurðar.
Sóknaraðili verður dæmdur til að greiða varnaraðila kærumálskostnað eins og í dómsorði greinir.
Dómsorð:
Hinn kærði úrskurður er staðfestur.
Sóknaraðili, Toppfiskur ehf., greiði varnaraðila, Samkeppnisráði, 75.000 krónur í kærumálskostnað.
Úrskurður Héraðsdóms Reykjavíkur 28. mars 2001.
Mál þetta er höfðað af Toppfiski ehf., kt. 491187-1749, Fiskislóð 65, Reykjavík, á hendur Samkeppnisráði, kt. 680269-5569, Rauðarárstíg 10, Reykjavík, með stefnu útgefinni 12. september 2000 en málið var þingfest hinn 19. sama mánaðar.
Stefnandi krefst þess að ógiltur verði úrskurður áfrýjunarnefndar samkeppnismála frá 23. maí 2000 þess efnis að stefnda, Samkeppnisráði, sé ekki skylt að hafast frekar að en gert var með ákvörðun stefnda 4. apríl 2000 vegna erindis stefnanda frá 7. október 1999 og jafnframt að úrskurði áfrýjunarnefndarinnar verði breytt á þá lund að Samkeppnisráði sé tafarlaust skylt í samræmi við efni nefnds erindis stefnanda að grípa til aðgerða samkvæmt 17. gr. samkeppnislaga nr. 8/1993 í því skyni að eyða skaðlegum aðstöðumun á fiskmörkuðum í samkeppni, annars vegar fiskvinnslustöðva án útgerðar og hins vegar útgerðarfyrirtækja, er stundi fiskvinnslu, m.a. með því að kveða á um fjárhagslegan aðskilnað fiskveiðiþáttar og fiskvinnsluþáttar útgerðarfyrirtækja, sbr. 2. mgr. 14. gr. samkeppnislaga. Krafist er hæfilegs málskostnaðar úr hendi stefnda.
Af hálfu stefnda er þess aðallega krafist að málinu verði vísað frá dómi en til vara að stefndi verði alfarið sýknaður af kröfum stefnanda. Í báðum tilfellum er krafist málskostnaðar að skaðlausu úr hendi stefnanda.
Úrskurður þessi er kveðinn upp til úrlausnar á frávísunarkröfu stefnda en munnlegur málflutningur fór fram um hana þann 6. mars sl. Stefnandi krefst þess að frávísunarkröfunni verði hrundið og að málið fái efnislega meðferð. Báðir málsaðilar gera kröfu um málskostnað í þessum þætti málsins.
I.
Með bréfi dagsettu 7. október 1999 kvartaði stjórn stefnanda til stefnda og óskaði eftir aðgerðum hans í því skyni að eyða samkeppnislegri mismunun sem félagið sætti. Í bréfinu kemur fram að félagið hafi stundað fiskvinnslu án útgerðar í 20 ár. Það hafi keypt allt hráefni, m.a. á fiskmörkuðum. Taldi stjórnin að útgerðarfyrirtæki, sem jafnframt rækju fiskvinnslu, hefðu öðlast yfirburðastöðu þar sem þau gætu komið á fiskmarkaði þegar þeim hentaði og yfirboðið hráefni. Auk þess gætu þau boðið kaupendum mun lægra verð en þeir sem ekki væru í sambærilegri aðstöðu. Var þess farið á leit að gripið yrði þegar í stað til aðgerða með heimild í 17. gr. samkeppnislaga gegn þessum aðstæðum sem hefðu skaðleg áhrif á samkeppni fiskvinnslufyrirtækja. Aðgerðirnar þyrftu að beinast gegn útgerðarfyrirtækjum, sem jafnframt rækju fiskvinnslu, því að þau héldu við og styrktu markaðsráðandi stöðu sína á fiskmörkuðum og yllu óhagkvæmri nýtingu framleiðsluþátta. Þar eð útgerðarfyrirtæki störfuðu í skjóli opinbers einkaleyfis til fiskveiða í fiskveiðilögsögu Íslands, í skjóli úthlutaðs kvóta, var þess farið á leit að stefndi mælti fyrir um fjárhagslegan aðskilnað, annars vegar þess hluta rekstrar útgerðarfyrirtækja, sem njóti einkaleyfis til fiskveiða, og hins vegar þess hluta rekstrar þeirra sem væri á sviði fiskvinnslu í frjálsri samkeppni við önnur fyrirtæki. Með bréfi dagsettu 1. desember sama ár var af hálfu Samkeppnisstofnunar bent á að áður en erindið væri tekið til meðferðar væri nauðsynlegt að stefnandi tilgreindi þau fyrirtæki sérstaklega sem erindinu væri beint gegn þannig að unnt væri að gefa þeim kost á að koma að sjónarmiðum sínum um það og gæta andmælaréttar samkvæmt 13. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993 og 11. gr. reglna um málsmeðferð samkeppnisyfirvalda nr. 672/1994. Af því tilefni skýrði stefnandi sjónarmið sín nánar í bréfi dagsettu 15. desember sama ár. Með bréfi stefnda til lögmanns stefnanda, dagsettu 4. apríl 2000, voru m.a. tilteknar aðgerðir stefnda kynntar svo og afstaða stefnda til beiðni stefnanda. Var með vísan til þess tilkynnt að stefndi myndi ekki hafast frekar að vegna erindis stefnanda eins og það var lagt fyrir.
Af hálfu stefnanda var þessi ákvörðun stefnda kærð til áfrýjunarnefndar samkeppnismála með bréfi dagsettu 18. apríl 2000. Með úrskurði nefndarinnar 23. maí sama ár var ákvörðun stefnda staðfest.
Stefnandi hefur höfðað málið í þeim tilgangi að fá umræddum úrskurði áfrýjunarnefndarinnar hnekkt og að honum verði jafnframt breytt á þann hátt sem hann hefur tilgreint í kröfugerð sinni eins og hér að framan kemur fram.
II.
Málssókn stefnanda er á því reist að ákvörðun stefnda frá 4. apríl 2000 eigi ekki við lagaleg rök að styðjast. Stefnandi hafi því kært ákvörðunina til áfrýjunarnefndar samkeppnismála. Kæran hafi þó ekki borið árangur en með úrskurði nefndarinnar 23. maí sama ár hafi hin kærða ákvörðun stefnda verið staðfest. Stefnandi telur að úrskurðurinn eigi ekki fremur en ákvörðun stefnda við rök að styðjast.
Af hálfu stefnanda er því haldið fram að samkeppnislegur aðstöðumunur fiskvinnslustöðva án útgerðar annars vegar og útgerðarfyrirtækja, er reki fiskvinnslu hins vegar, stafi af fjölda samvirkra orsaka. Samhæfing fiskmarkaða allt í kringum landið með fjarskiptum og tölvustjórn geri landið í raun að einu markaðssvæði. Markaðsdrottnun útgerðarfyrirtækja er reki fiskvinnslu stafi í fyrsta lagi af gerð markaðar, þar á meðal markaðshlutdeild útgerðarfyrirtækja, fjölda viðskiptaaðila og hlutfallslegri stærð þeirra, svo sem að útgerðarfyrirtæki væru að verulegu leyti sjálfum sér nóg um hráefni til fiskvinnslu. Í öðru lagi stafi hún af aðstæðum er tengdust réttarstöðu og starfsemi fyrirtækja, svo sem að útgerðarfyrirtæki styddust að verulegu leyti við stjórnvaldsleyfi til fiskveiða, en þau réttindi hafi oft fengist fyrir framsal. Í þriðja lagi stafi hún af fjármagnsstyrk útgerðarfyrirtækja, en mikil fjármagnssamþjöppun hafi átt sér stað í sjávarútvegi á undanförnum árum, og í fjórða lagi af veltu með hliðsjón af markaðshegðun, þ.m.t. sérstaklega samkeppnishömlum og tekjum af starfsemi.
Samkeppnislegur aðstöðumunur útgerðarfyrirtækja er stundi fiskvinnslu og fiskvinnslustöðva án útgerðar verði ráðinn af skaðlegum áhrifum sem hindri alla samkeppni þessara tveggja hópa fyrirtækja. Lendi þeir í beinni samkeppni, t.d. þar sem keppt er um kaup á tilteknu magni fisks, er boðinn hafi verið til kaups á fiskmarkaði, sigri útgerðarfyrirtækin undantekningarlaust.
Úrskurður áfrýjunarnefndar samkeppnismála frá 23. maí 2000 sé ógildur og beri að breyta honum með framangreindum hætti sakir þess að aðstöðumunur útgerðarfyrirtækja, er reki fiskvinnslu, og fyrirtækja, sem eingöngu reki fiskvinnslu, sé samkeppnishamla í skilningi 17. gr. samkeppnislaga nr. 8/1993, sem hafi "skaðleg áhrif á samkeppni". Stefnda sé skylt að vinna að því af einurð að lögfest markmið samkeppnislaga nái fram að ganga, svo sem að fyrirtæki, er reki fiskvinnslu án þess að reka jafnframt útgerð, þurfi ekki að sæta samkeppnishömlum í skilningi 17. gr. laganna. Ákvörðun stefnda frá 4. apríl sl., að hafast ekki frekar að vegna erindis stefnanda, sé því ólögmæt og ógild stjórnvaldsákvörðun.
Útgerðarfyrirtækin nái, viðhaldi og styrki markaðsráðandi stöðu, sbr. a lið 17. gr. samkeppnislaga, og óhagkvæm nýting framleiðsluþátta sé áberandi. Framleiðsla og sala fyrirtækja án útgerðar verði dýrari og óhagkvæmari vegna þess að útgerðarfyrirtækin selji ekki á fiskmörkuðum og þau geti keypt þann fisk sem þangað berist með yfirboðum. Valkostum fyrirtækja, sem eingöngu stundi fiskvinnslu, fækki þegar fiskmarkaðir standi fisklitlir eða jafnvel tómir. Framleiðsla fyrirtækjanna verði dýrari og óhagkvæmari en ella. Þau standi iðulega uppi hráefnislaus og verði annað hvort að greiða starfsfólki sínu kaup, þótt það sé verkefnalaust, eða segja því upp og leggja upp laupana, sem jafnframt þýði að þau geta ekki uppfyllt sölusamninga. Þannig útilokist þau á markaði, sbr. b lið l. mgr. 17. gr. laganna. Á hinn bóginn verði framleiðsla og sala fyrirtækja, sem jafnframt reki útgerð, ódýrari en ella því að þau geti oftast nær útvegað sér hráefni með yfirboðum og þannig nýtt afkastagetu starfsfólks síns til fulls og uppfyllt sölusamninga. Fyrirtæki, sem reki fiskvinnslu en stundi ekki útgerð, fari undantekningalaust halloka í samkeppni við fyrirtæki með útgerð og verði jafnvel að horfast í augu við gjaldþrot. Með samkeppnishömlum, sem hafi skaðleg áhrif á samkeppni, sé átt við að á grundvelli aðstæðna sé beitt eða unnt að beita drottnandi áhrifum á markaði.
Fjárhagslegur aðskilnaður fiskveiðiþáttar og fiskvinnsluþáttar útgerðarfyrirtækja samkvæmt 2. mgr. 14. gr. samkeppnislaga sé nærtækasta úrræði stjórnvalda til að eyða nefndum samkeppnishömlum er fiskvinnslufyrirtæki án útgerðar sæti gagnvart útgerðarfyrirtækjum. Í lagaákvæðinu segi að er fyrirtæki starfi að einhverju leyti í skjóli opinbers einkaleyfis eða verndar sé stefnda rétt að mæla fyrir um fjárhagslegan aðskilnað, annars vegar á milli þess hluta rekstrar fyrirtækisins, sem njóti einkaleyfis eða verndar, og hins vegar þess hluta rekstrar sem sé í frjálsri samkeppni við aðra. Öll fyrirtæki, sem hafi annað hvort fengið úthlutað kvóta eða aflaheimildum eða hafi síðar keypt þær, falli undir ofangreinda skilgreiningu. Stefnda sé engin þörf á að telja upp öll fyrirtæki sem slíkra réttinda njóti í dag. Því nægi að setja fyrirmæli um fjárhagslegan aðskilnað fiskveiði- og fiskvinnsluþáttar allra fyrirtækja sem þannig sé ástatt um. Stefnandi fari fram á að stefndi mæli fyrir um fjárhagslegan aðskilnað útgerðar og fiskvinnslu hjá öllum fyrirtækjum sem falli undir ofangreinda skilgreiningu 2. mgr. 14. gr. samkeppnislaga. Það geti stefndi gert með heimild í nefndu lagaákvæði án tillits til þess hvort það telji aðstöðumun útgerðarfyrirtækja og annarra fyrirtækja á fiskmörkuðum vera skaðlegan í skilningi 17. gr. laganna.
Stefnda sé skylt á grundvelli heildarmats að grípa til aðgerða samkvæmt 17. gr. samkeppnislaga. Ákvæði laganna, sem kveði á um vald stefnda til íhlutunar, séu orðaðar sem heimildir. Hér sem ella á vettvangi stjórnsýsluréttar sé þó jafnframt um skyldu til íhlutunar að ræða, þegar ríkjandi ástand sé andstætt samkeppnislögum. Ákvörðun sé ekki eingöngu "heimil" eftir geðþótta stefnda. Ákvörðun beri að taka á grundvelli málefnalegs heildarmats á aðstæðum.
Aðgerðaleysi stefnda og úrskurður áfrýjunarnefndar stangist einnig á við jafnræðisreglu 65. gr. stjórnarskrárinnar nr. 33/1944 og 11. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993 svo og 75. gr. stjórnarskrárinnar um atvinnufrelsi. Þar segi að öllum sé frjálst að stunda þá atvinnu sem þeir kjósi. Þessu frelsi megi þó setja skorður með lögum, enda krefjist almannahagsmunir þess. Samkeppnislög setji þess konar skorður, jafnframt því sem lögin hafi að markmiði að vernda atvinnufrelsið.
III.
Frávísunarkrafa stefnda er reist á því að krafa stefnanda sé óframkvæmanleg og þar af leiðandi ódómtæk. Þess sé bæði krafist að úrskurður áfrýjunarnefndar samkeppnismála verði ógiltur og að honum verði breytt á nánar tilgreindan hátt og lagt fyrir stefnda að grípa til tiltekinna aðgerða. Ekki sé bæði hægt að ógilda úrskurðinn og breyta honum á þann hátt sem stefnandi krefjist. Ljóst sé einnig að verði dómkröfur stefnanda teknar til greina, eins og hann útfæri þær sjálfur, verði ekki unnt að framfylgja þeim með aðför að lögum enda lúti þær matskenndri og flókinni ákvörðun um fjárhagslegan aðskilnað í rekstri ótilgreindra fyrirtækja. Stefnandi geti heldur ekki fengið viðurkenningardóm um kröfur sínar.
Málatilbúnaður stefnanda uppfylli heldur ekki lágmarksskilyrði e liðar 1. mgr. 80. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála. Verulega skorti á að sakarefninu og málsástæðum stefnanda sé lýst með nægilega glöggum og tæmandi hætti. Brýna nauðsyn beri til að málatilbúnaður stefnanda sé skýr og glöggur þannig að stefnda sé unnt að átta sig á honum og grípa til viðeigandi varna. Efnislega virtist dómkrafa stefnanda lúta að því að Samkeppnisráði verði gert skylt að kveða á um fjárhagslegan aðskilnað á grundvelli 17. gr., sbr. 2. mgr. 14. gr. samkeppnislaga. Þó séu ekki tilgreindir neinir aðilar sem skylda til fjárhagslegs aðskilnaðar eigi að taka til. Ekki sé heldur tilgreint hvað eigi að felast í umræddum fjárhagslegum aðskilnaði. Skylda til fjárhagslegs aðskilnaðar á grundvelli samkeppnislaga sé flókin aðgerð og margþætt. Misjafnlega langt væri gengið við framkvæmd slíks aðskilnaðar og réði þar úrslitum mat samkeppnisyfirvalda á því hvenær þeim samkeppnishömlum, sem fjárhagslegur aðskilnaður eigi að sporna gegn, teljist rutt úr vegi. Í máli þessu hafi samkeppnisyfirvöld hafnað því að grípa til fjárhagslegs aðskilnaðar eins og stefnandi hafi krafist. Því blasi við að yrði dómkrafa stefnanda tekin til greina yrði dómurinn að bera með sér nákvæma leiðbeiningu um með hvaða hætti fjárhagslegur aðskilnaður yrði fyrirskipaður og gagnvart hverjum hann ætti að gilda. Skylda til fjárhagslegs aðskilnaðar sé afar íþyngjandi í garð fyrirtækja og togist á við sjónarmið um vernd eignarréttar og atvinnufrelsi. Slíkur aðskilnaður sé því ekki fyrirskipaður af handahófi heldur með nákvæmlega útfærðum hætti gagnvart tilteknum aðilum sem beri réttur til andmæla o.s.frv. áður en ákvörðun er tekin. Dómkröfur stefnanda og málatilbúnaður hans allur sé af framangreindum orsökum fráleitt svo ákveðinn og ljós að uppfyllt séu skilyrði laga um meðferð einkamála um efni og form kröfugerðar.
Stefnandi eigi ekki lögvarða hagsmuni af úrlausn á sakarefninu. Stefnandi sé fiskvinnslufyrirtæki og starfi á markaði fyrir fullvinnslu og sölu sjávarafurða. Á þeim markaði starfi ótal fyrirtæki af ýmsum gerðum. Hafi ekki verið bent á neina sérstöðu stefnanda umfram önnur fyrirtæki gagnvart sakarefni málsins. Dómkröfur stefnanda væru þær að tilteknar skyldur verði lagðar á önnur fyrirtæki sem starfi á öðrum markaði en stefnandi. Kröfurnar lúti þannig ekki að því að stefnanda verði færð tiltekin réttindi eða að lögvarin réttarstaða hans sé viðurkennd. Stefnandi hafi ekki lögvarða hagsmuni af slíkri úrlausn.
Stefndi hafi nú þegar með álitum sínum nr. 6/1996 og 2/2000 afgreitt það álitaefni sem stefnandi krefjist nú dóms um. Í báðum málum hafi legið fyrir kröfur um að eytt yrði meintri samkeppnislegri mismunun milli annars vegar fiskvinnslufyrirtækja án tengsla við útgerð og hins vegar fiskvinnslufyrirtækja í tengslum við útgerð. Hafi þess verið krafist að samkeppnisyfirvöld gripu til þeirra úrræða sem samkeppnislög heimiluðu í þessu skyni. Í báðum tilfellum hafi það verið mat og niðurstaða stefnda að sú staðreynd ein að útgerðarfyrirtæki fénýttu aflaheimildir í skyldum rekstri, t.d. fiskvinnslu, færi ekki gegn markmiði samkeppnislaga. Því hafi verið hafnað að beita einhverjum úrræðum af þessu tilefni, þ.m.t. fjárhagslegum aðskilnaði en frestir til að skjóta þessum úrlausnum til dómstóla séu löngu liðnir. Dómkrafa stefnanda í þessu máli, sem og efnislegt erindi hans til stefnda, lúti að nákvæmlega sama úrlausnaratriði og fyrrgreind álit stefnda. Stefnandi hafi ákveðið að taka málið upp að nýju fyrir sitt leyti eftir að í ljós hafi komið að álitinu yrði ekki hnekkt með dómi. Hafi stefnandi verið í Samtökum fiskvinnslustöðva án útgerðar eða fyrirsvarsmenn stefnanda setið þar í stjórn eða gegnt öðrum trúnaðarstörfum geti stefnandi ekki staðið að málsókn um sakarefni sem búið sé að afgreiða hvað hann varði. Hvað sem því líði séu allir frestir liðnir til að bera undir dómstóla þá afstöðu samkeppnisyfirvalda að beita ekki úrræðum samkeppnislaga gegn útgerðarfyrirtækjum sem reki fiskvinnslu vegna hugsanlegrar fénýtingar þeirra á aflaheimildum í rekstri fiskvinnslu sinnar.
Með setningu samkeppnislaga hafi samkeppnisyfirvöldum verið fengið vald til að meta hvort tilefni væri til aðgerða af þeirra hálfu til verndar virkri samkeppni. Mat stefnda um að ekki sé ástæða til aðgerða vegna erindis eða krafna einstaklinga eða fyrirtækja sæti ekki efnislegu mati dómstóla. Vald þeirra til endurskoðunar slíkra ákvarðana sé einskorðað við að kanna lögmæti viðkomandi ákvörðunar og hvort réttra málsmeðferðarreglna hafi verið gætt, svo og hvort ákvörðunin brjóti gegn jafnræðissjónarmiðum í stjórnsýslu- og stjórnskipunarrétti. Málatilbúnaður stefnanda sé af þessum sökum að mestu leyti því marki brenndur að dómstólum sé ófært að verða við honum.
IV.
Þegar leyst er úr því hvort kröfugerð og málatilbúnaður stefnanda uppfylli skilyrði réttarfarslaga til að sakarefnið verði borið undir dómstóla verður að líta til þess að af hans hálfu er krafist að felldur verði úr gildi úrskurður áfrýjunarnefndar samkeppnismála frá 23. maí 2000 um að stefnda sé ekki skylt að hafast frekar að en gert var með ákvörðun stefnda frá 4. apríl 2000. Jafnframt er þess krafist að úrskurðinum verði breytt þannig að stefnda verði skylt að grípa til tiltekinna aðgerða eins og hér að framan er lýst. Eins og krafan er fram sett verður að skilja hana og málatilbúnað stefnanda að öðru leyti þannig að hann geri ekki sjálfstæða kröfu um að úrskurðurinn verði felldur úr gildi heldur sé þar um að ræða hluta af þeirri kröfu að dómurinn breyti úrskurðinum og kveði á um efnislegt innihald hans.
Í 2. mgr. 5. gr. samkeppnislaga nr. 8/1993 er hlutverk stefnda skilgreint en það er m.a. að framfylgja boðum og bönnum laganna og leyfa undanþágur frá þeim, að ákveða aðgerðir gegn samkeppnishamlandi hegðun fyrirtækja og óréttmætum viðskipaháttum, að stuðla að auknu gagnsæi markaðarins og að gæta þess að aðgerðir opinberra aðila takmarki ekki samkeppni og benda stjórnvöldum á leiðir til þess að gera samkeppni virkari og auðvelda aðgang nýrra samkeppnisaðila að markaði. Þegar um er að ræða opinbert fyrirtæki eða fyrirtæki, sem starfar að einhverju leyti í skjóli opinbers einkaleyfis eða verndar, getur stefndi samkvæmt 14. gr. laganna mælt fyrir um fjárhagslegan aðskilnað, annars vegar á milli þess hluta rekstrar fyrirtækisins sem nýtur einkaleyfis eða verndar og hins vegar þess hluta rekstrar sem er í frjálsri samkeppni við aðra. Samkvæmt 1. mgr. 17. gr. getur stefndi gripið til aðgerða gegn aðstæðum sem hafa skaðleg áhrif á samkeppni.
Samkvæmt framangreindu ber stefnda að taka ákvarðanir um aðgerðir og önnur úrræði sem samkeppnislög mæla fyrir um. Með kröfu stefnanda er farið fram á að dómurinn kveði á um skyldur stefnda og ákveði aðgerðir sem stefnandi telur að stefnda beri að grípa til samkvæmt lögunum. Verður ekki fallist á að það sé á valdsviði dómsins að ákveða slíkt þótt stefnandi geti samkvæmt 60. gr. stjórnarskrárinnar fengið úrlausn á því hvort lögmætra aðferða hafi verið gætt við meðferð máls hjá stjórnvaldi og hvort niðurstaða þess sé í samræmi við lög. Samkvæmt þessu heyrir sakarefnið ekki undir dómstóla. Með vísan til þess og 1. mgr. 24. gr. laga um meðferð einkamála nr. 91/1991 ber að vísa málinu frá dómi.
Rétt þykir með vísan til 2. mgr. 130. gr. sömu laga að stefnandi greiði stefnda málskostnað sem þykir hæfilega ákveðinn 70.000 krónur.
Úrskurðinn kvað upp Sigríður Ingvarsdóttir héraðsdómari.
Ú R S K U R Ð A R O R Ð:
Máli þessu er vísað frá dómi.
Stefnandi, Toppfiskur ehf., greiði stefnda, Samkeppnisráði, 70.000 krónur í málskostnað.