Hæstiréttur íslands

Mál nr. 121/2001


Lykilorð

  • Manndráp
  • Þjófnaður


Fimmtudaginn 14

 

Fimmtudaginn 14. júní 2001.

Nr. 121/2001.

Ákæruvaldið

(Sigríður J. Friðjónsdóttir saksóknari)

gegn

Bergþóru Guðmundsdóttur

(Hilmar Ingimundarson hrl.)

 

Manndráp. Þjófnaður.

B var ákærð fyrir manndráp með því að hafa ráðist á H þar sem hann lá á dýnu á gólfi, sest klofvega ofan á hann og þrengt að hálsi hans þar til hann lést. Atvikið átti sér stað er þau B, BS, H og Á sátu að drykkju á heimili BS og voru þau öll verulega undir áhrifum áfengis eða annarra vímuefna, en þau höfðu verið í óreglu lengi. Hæstiréttur taldi nægjanlega fram komið, svo að ekki yrði vefengt með skynsamlegum rökum, að B hefði veitt H þá áverka sem ollu bana hans og að ekki hefði þar öðrum verið til að dreifa. Við ákvörðun refsingar var höfð hliðsjón af sakarferli B. Hæstiréttur féllst á það með héraðsdómi, að í upphafi hefði það ekki verið ásetningur B að deyða H, og að hann hefði áreitt hana og hún haft nokkurt ónæði af honum. B var talin sakhæf og að fullu fær um að stjórna gerðum sínum þótt hún hafi verið undir miklum áhrifum fíkniefna, áfengis og róandi lyfja. Var atlagan talin hafa verið hrottaleg og H getað sér litla björg veitt. Var B dæmd í 12 ára fangelsi. Héraðsdómur var staðfestur með skírskotun til forsendna hans um sakfellingu og færslu brots til refsiákvæða varðandi þjófnaðinn. 

 

Dómur Hæstaréttar.

Mál þetta dæma hæstaréttardómararnir Hrafn Bragason, Árni Kolbeinsson, Haraldur Henrysson, Ingibjörg Benediktsdóttir og Pétur Kr. Hafstein.

Ríkissaksóknari skaut máli þessu til Hæstaréttar með stefnu 2. apríl 2001 að tilhlutan ákærðu, sem krefst aðallega sýknu af kröfum ákæruvaldsins, en til vara að sakfelling verði reist á 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940, sbr. lög nr. 20/1981. Jafnframt er þá áfrýjað af hálfu ákæruvaldsins til staðfestingar á sakfellingu ákæruefna 2. tl. I. kafla ákæru 11. janúar 2001 og ákæru 18. júlí 2000 en til þyngingar á refsingu. Ákæruefni 1. tl. I. kafla og II. kafla ákæru 11. janúar 2001 eru ekki til endurskoðunar fyrir Hæstarétti.

I.

Staðfesta ber héraðsdóm með skírskotun til forsendna hans um sakfellingu ákærðu samkvæmt ákæru 18. júlí 2000 og færslu brots til refsiákvæða.

 

 

II.

Á því er byggt af hálfu ákærðu að ákæruvaldinu hafi ekki tekist að sanna sekt hennar um ákæruefni 2. tl. I. kafla ákæru 11. janúar 2001, sbr. 45. gr. laga nr. 19/1991 um meðferð opinberra mála. Samkvæmt þessum ákærulið er ákærðu gefið að sök manndráp framið í kjallaraíbúð að Leifsgötu 10, Reykjavík, 23. júlí 2000. Á hún að hafa ráðist að Hallgrími Elíssyni þar sem hann lá á dýnu á gólfi íbúðarinnar, sest klofvega ofan á hann og þrengt að hálsi hans þar til hann lést. Er málavöxtum lýst í héraðsdómi.

Ákærða og Hallgrímur höfðu, er hann lést, setið að drykkju að Leifsgötu 10, ásamt húsráðanda Boga Sigurjónssyni. Síðar bættist Árni Breiðfjörð Pálsson í hópinn. Samkvæmt gögnum málsins voru þau öll verulega undir áhrifum áfengis eða annarra vímuefna en þau höfðu verið í óreglu lengi. Er lýsing átaka ákærðu og Hallgríms í ákæru í samræmi við ítrekaða skýrslugjöf Árna Breiðfjörðs og Boga hjá lögreglu og að nokkru við fyrstu skýrslu ákærðu, sem hún gaf að viðstöddum verjanda sínum. Sagði hún þá að eftir að hún hafi náð yfirhöndinni í átökum þeirra Hallgríms, og náð að komast ofan á hann og halda höndum hans föstum, hafi hann eins og sofnað ölvunarsvefni. Hún tók það fram að það hafi snörlað í honum og hún því lagt hann á hliðina. Samkvæmt endurriti af þinghaldi í Héraðsdómi Reykjavíkur, sem haldið var í tilefni kröfu um gæsluvarðhald yfir ákærðu, kvað hún rétt eftir sér haft í skýrslunni eftir að hafa verið spurð sjálfstætt um sakarefnið. Það er nokkur galli á bókun þess þinghalds að frásögn ákærðu fyrir dómi er ekki bókuð sjálfstætt. Árni Breiðfjörð viðurkenndi við yfirheyrslur hjá lögreglu að hafa slegið Hallgrím einu sinni á hökuna fyrir átök Hallgríms og ákærðu, en neitaði að hafa lent í átökum við hann og var sá framburður studdur af Boga. Ákærða hélt því hins vegar fram í síðari yfirheyrslum hjá lögreglu að Árni Breiðfjörð hefði einnig lent í átökum við Hallgrím.

Ákærða hefur fyrir dómi viðurkennt að hafa lent í átökum við Hallgrím, en hann hafi áreitt hana og verið með leiðindahávaða. Hún kenndi hins vegar Árna Breiðfjörð um lát Hallgríms og kvaðst aldrei hafa sest ofan á hann og þrengt að hálsi hans, eins og segir í ákærunni. Framburður Árna Breiðfjörðs fyrir dómi var í aðalatriðum í samræmi við skýrslur hans hjá lögreglu. Hann segist hins vegar hafa verið ofurölvi og hafa setið í stól á hlið við dýnuna sem Hallgrímur lá á og dottað öðru hvoru og því ekki fylgst með átökum þeirra að fullu. Bogi hafði fyrir aðalflutning málsins í héraði, en eftir skýrslugjöf hjá lögreglu, fengið heilablóðfall og síðar hjartastopp og kvaðst því fyrir dómi ekki muna að greina frá atvikum. Albert Páll Sigurðsson taugasérfræðingur, sem annaðist Boga í veikindum hans, hefur borið fyrir dómi að ekki sé ástæða til að draga þessa fullyrðingu hans í efa. Samkvæmt 1. mgr. 48. gr. laga um meðferð opinberra mála skal dómur reistur á sönnunargögnum sem færð eru fram við meðferð máls fyrir dómi. Hafa skýrslur Boga því takmarkað sönnunargildi. Með heimild í  3. mgr. sömu greinar þykir þó mega styðjast við skýrslur hans hjá lögreglu að því leyti sem þær eru í samræmi við önnur sönnunargögn.

Þau ákærða, Bogi og Árni Breiðfjörð yfirgáfu vettvang eftir að sá síðastnefndi hafði kveðið upp úr með það að Hallgrímur væri látinn. Ákærða kveðst ekki hafa viljað trúa því og hafi hún því komið á ný á staðinn síðar um kvöldið ásamt vitninu Hans Alfreð Kristjánssyni, sem hún hafði beðið að fylgja sér, til að huga að Hallgrími. Sagði hún Hans Alfreð að slys hefði orðið í íbúð Boga. Hans Alfreð kveðst hafa fullvissað sig um að Hallgrímur væri látinn og hafi því næst breitt sæng yfir hann og upp yfir höfuð. Þau ákærða tilkynntu hins vegar ekki látið heldur fóru á brott. Það var ekki fyrr en vitnin Heba Lind Björnsdóttir og Guðni Hlynur Guðnason komu á vettvang um nóttina að lögregla var til kvödd.

III.

Meðal gagna málsins er grunnteikning lögreglu af vettvangi að Leifsgötu 10 og ljósmyndir sem teknar voru þar 24. júlí 2000. Myndirnar voru teknar áður en lík Hallgríms Elíssonar var fjarlægt. Sæng hafði þá verið dregin af efri hluta líksins. Má af myndunum sjá hvernig lögreglan kom að vettvangi. Er framburður Árna Breiðfjörðs Pálssonar um það hvernig þau skildu við Hallgrím þegar þau yfirgáfu íbúðina í samræmi við ljósmyndir þessar. Frásagnir Boga fyrir lögreglu voru á sömu lund. Frásagnir ákærðu hafa hins vegar verið nokkuð misvísandi um þetta atriði og ekki í samræmi við ljósmyndirnar. Helgi Guðbergsson læknir, sem lögregla kallaði á vettvang, áætlaði að Hallgrímur hefði látist á milli kl. 13 og 17 hinn 23. júlí 2000. Samkvæmt öðrum gögnum málsins og framburði vitna virðist það ekki geta hafa gerst fyrr en eftir kl. 15 og ekki síðar en kl. 17.30 til 18.

Í héraðsdómi er lýst niðurstöðu krufningarskýrslu Þóru Steinunnar Steffensen sérfræðings í réttarmeinafræði á Rannsóknastofu Háskóla Íslands og framburði hennar og Gunnlaugs Geirssonar prófessors í réttarlæknisfræði fyrir dómi. Var það samdóma niðurstaða þeirra að Hallgrímur hafi látist af völdum kyrkingar og hefði verið um manndráp að ræða. Þau voru um það sammála að áverkar á hálsi Hallgríms bentu til þess að þeir stöfuðu frá fingrum og að kyrkingin hafi verið framkvæmd með berum höndum. Þóra Steinunn lýsti því að áverki á brjóstkassa Hallgríms hefði myndast eftir lát hans og gæti hann hafa hlotist af því að hnefi eða hönd hefði verið lögð á brjóst Hallgríms og hjartahnoð reynt. Samræmist það því sem ákærða, Bogi og Árni Breiðfjörð hafa borið um að sá síðastnefndi hafi reynt lífgunartilraunir áður en þau yfirgáfu vettvang, en aðferðir við þær hafði hann lært í stýrimannaskólanum. Ákærða hefur sagt að hún hafi einnig reynt lífgunartilraunir en hún er ein um þá frásögn.

Blóð úr Hallgrími fannst á fötum ákærðu. Kemur það heim og saman við það, sem frá er skýrt í héraðsdómi, að fyrr um daginn hafði hún barið hann svo að hann fékk af því blóðnasir. Þetta voru hins vegar einu áverkarnir á Hallgrími sem blætt hafði frá. Þá fannst á fötum Hallgríms blóð frá ákærðu. Ákærða hefur haldið því fram að Hallgrímur hafi í átökum við sig brotið brennivínsflösku og ráðist á sig með brotunum. Við handtöku hafði hún sár í báðum lófum og voru þetta þrír skurðir sem blætt hafði úr. Í skýrslu Helga Guðbergssonar læknis, sem þá skoðaði ákærðu, segir að ekki sé unnt að fullyrða hvernig áverkarnir hafi komið. Hann telur þó að eggvopn hefði þurft til, eins og hníf eða glerbrot. Hann segir hins vegar að þessir þrír skurðir fylgi allir mjög nákvæmlega línum lófans og sé ósennilegt að þeir hafi komið af tilviljun við fall á beitta hluti eða við tilviljunarkenndar atlögur sem varnarsár, heldur hafi skurðirnir verið skornir af nokkurri nákvæmni í lófana. Hann tekur fram að hann hafi áður séð varnarsár í lófum eftir hnífa. Flöskubrot fundust á vettvangi og var hluti þeirra dreifður yfir fleti það sem Hallgrímur lá í. Hvorki Árni Breiðfjörð né Bogi gátu gefið skýringar á því hvernig flaskan brotnaði. Árni Breiðfjörð taldi þó Bergþóru hafa brotið flöskuna og í skýrslum lögreglu er haft eftir Boga að Hallgrímur hefði ekki getað skorið ákærðu. Engin merki sáust á höndum líksins því til styrktar að Hallgrímur hefði beitt flöskubrotum.

Ákærða gekkst undir geðheilbrigðisrannsókn hjá Sigurði Páli Pálssyni geðlækni. Í niðurstöðu héraðsdóms er því áliti læknisins lýst að hún sé sakhæf og hafi á þeim tíma er verknaðurinn var framinn verið að fullu fær um að stjórna gerðum sínum þótt hún hafi verið undir miklum áhrifum fíkniefna, áfengis og róandi lyfja. Ljóst sé hins vegar að hún hafi alvarleg einkenni persónuleikatruflunar og skapgerðarbresta. Hún sé árásargjörn og jafnvel hættuleg undir áhrifum áfengis, róandi lyfja og eiturlyfja.

IV.

Fallist er á það með héraðsdómi að sannað sé með réttarkrufningu og vitnisburði áðurgreindra sérfræðinga að banamein Hallgríms Elíssonar hafi verið kyrking. Þrengt hafi verið að hálsi hans, líklega með fingrum, þannig að blóðrás til heilans hafi stöðvast svo að af hlaust bani.

Í héraðsdómi er því lýst að atburðarásin á Leifsgötu 10 sunnudaginn 23. júlí 2000 sé um margt óljós enda hafi ákærða, Árni Breiðfjörð Pálsson og Bogi Sigurjónsson, sem til frásagnar voru, öll verið ölvuð og tímaskyn þeirra ótraust. Fram kemur að framburður ákærðu um atburðina hafi verið mjög óstöðugur. Skýrslur hennar fyrir lögreglu tóku smátt og smátt verulegum breytingum frá fyrstu skýrslu 24. júlí 2000, sem að framan er lýst, en sú frásögn var að mestu staðfest fyrir dómi þegar gæsluvarðhald hennar var ákveðið, og allt til skýrslu hennar 14. ágúst 2000. Við skýrslutöku 26. júlí 2000 bar hún að mestu á sömu lund og fyrr um átök sín og Hallgríms að því viðbættu að hana minnti að hún hefði sett hendur hans þétt upp að hálsi hans. Hún taldi þó aðspurð að hann hefði getað andað. Hún hefði einungis haldið höndum hans föstum við háls hans en ekki þrengt að öndunarveginum. Hallgrímur hafi róast við þetta, hætt öllum látum og hún hafi veitt því athygli að hann var sofnaður þegar hún stóð upp. Eftir þessi átök hafi hún verið alveg búin, titrað öll og nötrað, auk þess sem hún hafi verið orðin rennandi sveitt. Hún hafi eftir þetta heyrt að Hallgrímur hafi farið að blóta. Það hafi farið í taugarnar á Árni Breiðfjörð og hafi hann farið að Hallgrími og slengt höfði hans þrívegis harkalega í vegg. Þessum framburði breytti hún 14. ágúst og sagðist þá muna að Árni hefði notað framhandlegg sinn til að ýta á háls Hallgríms. Framburður hennar um ýmis önnur atriði hefur verið hvarflandi. Fyrir dómi hélt hún sig við fyrri framburð um að átök hefðu orðið milli Árna Breiðfjörðs og Hallgríms en framburður hennar um þau hafði þá tekið þeim breytingum að hún hélt því fram að Árni hefði tekið Hallgrím hálstaki. Fyrir lögreglu hafði hún ekki skýrt svo frá. Lýsing hennar á hálstaki þessu tók að auki breytingum fyrir dómi. Hvorki Árni Breiðfjörð né Bogi staðfestu við endurteknar skýrslutökur hjá lögreglu framburð hennar um átök milli þess fyrrnefnda og Hallgríms og skýrslur hennar hjá lögreglu og framburður hennar fyrir dómi um tök Árna Breiðfjörðs á Hallgrími koma ekki heim og saman við krufningarskýrslur. Héraðsdómur mat framburð ákærðu ótrúverðugan og fyrir Hæstarétti hefur ekki verið sýnt fram á neitt sem bendir til þess að sú niðurstaða sé röng svo að einhverju skipti um úrslit málsins, sbr. 4. og 5. mgr. 159. gr. laga um meðferð opinberra mála. Framburður Árna Breiðfjörðs hefur hins vegar að mestu verið sá sami um það er máli skiptir frá fyrstu lögregluskýrslu og fyrir dómi og hefur hann stuðning af skýrslum Boga fyrir lögreglu. Skýrslur ákærðu um hvernig hún skildi við Hallgrím þegar hún, Árni Breiðfjörð og Bogi yfirgáfu íbúðina eru ekki í samræmi við skýrslur þeirra, en þær eru í góðu samræmi við það hvernig að Hallgrími var komið þegar lögregla kom á vettvang.

Ákærða hefur játað að hafa verið ósátt við Hallgrím og pirruð vegna áreitni hans og hávaða og hafi hún barið hann svo að hann fékk blóðnasir og síðar átt í átökum við hann og hafi hún verið sveitt og mjög þreytt eftir þau átök. Framburður Árna Breiðfjörðs þykir staðfesta að átök hennar hafi verið allharkaleg og hún tekið verulega á. Framburður Boga fyrir lögreglu er í samræmi við þetta. Áverkar, sem lýst er í krufningarskýrslu, svo og aðkoma á vettvangi þykja geta komið heim og saman við skýrslur þeirra af þessum átökum. Þykir nægjanlega fram komið svo að ekki verði vefengt með skynsamlegum rökum að ákærða hafi veitt Hallgrími þá áverka sem ollu bana hans og að ekki hafi þar öðrum verið til að dreifa. Af krufningarskýrslu má ráða að atlagan hafi verið harkaleg og ofsafengin. Þá beindist hún að hálsi manns þar sem aðalæðar liggja til heilans. Þeim sem beitir slíkum tökum getur ekki dulist að langlíklegast sé að bani hljótist af. Ber því að staðfesta héraðsdóm um að brot ákærðu varði við 211. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

V.

Refsingu ákærðu ber að ákvarða með hliðjón af 77. gr. almennra hegningarlaga. Hún hefur áður hlotið átta refsidóma, þar af hlaut hún 20. nóvember 1998 þriggja mánaða fangelsisdóm fyrir líkamsárás.

Ákærða heldur því fram að Hallgrímur hafi áreitt sig og hún, Árni Breiðfjörð og Bogi eru sammála um að nokkurt ónæði hafi verið af honum. Fallist er á það með héraðsdómi að í upphafi hafi það ekki verið ásetningur ákærðu að deyða Hallgrím og af hegðun hennar fyrst eftir verknaðinn verður ekki annað ráðið en hún hafi ekki viljað horfast í augu við það sem gerst hafði. Gögn málsins benda hins vegar til þess, eins og að framan er rakið, að hún hafi sjálf veitt sér áverka eftir verknaðinn og ekkert styður frásögn hennar um að Hallgrímur hafi veist að henni með glerbrotum. Ekkert er heldur fram komið, sem hnekkir áliti geðlæknis, um að hún sé sakhæf og hafi á þeim tíma, sem verknaðurinn var framinn verið að fullu fær um að stjórna gerðum sínum, þótt hún hafi verið undir miklum áhrifum fíkniefna, áfengis og róandi lyfja. Áverkarnir á hinum látna sýna að atlagan var hrottaleg og samkvæmt framburði annarra, sem við sögu koma, gat Hallgrímur litla björg sér veitt.

Þegar framangreint er virt, svo og horft til dómafordæma, þykir refsing ákærðu hæfilega ákvörðuð fangelsi í 12 ár. Með vísan til 76. gr. almennra hegningarlaga skal samfellt gæsluvarðhald ákærðu frá 24. júlí 2000 koma til frádráttar refsivistinni.

Sakarkostnaðarákvæði héraðsdóms er staðfest að því er ákærðu varðar.

Ákærða greiði allan áfrýjunarkostnað sakarinnar, svo sem nánar er kveðið á um í dómsorði.

Dómsorð:

Ákærða, Bergþóra Guðmundsdóttir, sæti fangelsi í 12 ár, en til frádráttar komi samfellt gæsluvarðhald hennar frá 24. júlí 2000 að telja.

Sakarkostnaðarákvæði héraðsdóms er staðfest að því er ákærðu varðar.

Ákærða greiði allan áfrýjunarkostnað málsins, þar með talin málsvarnarlaun skipaðs verjanda síns fyrir Hæstarétti, Hilmars Ingimundarsonar hæstaréttarlögmanns, 350.000 krónur.

 

 

Dómur Héraðsdóms Reykjavíkur 30. mars 2001.

Málið er höfðað með ákæru útgefinni 11. janúar 2001 á hendur ,,Bergþóru Guðmundsdóttur, kennitala 161161-3069, Grettisgötu 56a, Reykjavík, Boga Sigurjónssyni, kennitala 270335-3579, Leifsgötu 10, Reykjavík og Árna Breiðfjörð Pálssyni, kennitala 180157-2479, Ránargötu 6, Reykjavík.

Fyrir eftirgreind hegningarlagabrot framin að Leifsgötu 10, kjallaraíbúð, í Reykjavík, nema annað sé tekið fram, sunnudaginn 23. júlí 2000.

I

Gegn ákærðu Bergþóru:

1)  Fyrir rán, með því að hafa slegið Hallgrím Elísson, kennitala 071052-3979, í     andlitið

svo að hann hlaut blóðnasir og rifið af honum peningaveski sem í voru um 100.000       krónur.

2)  Fyrir manndráp, með því að hafa, skömmu eftir ránið, ráðist að Hallgrími þar sem    

hann lá á dýnu á gólfi íbúðarinnar, sest klofvega ofan á hann og þrengt að hálsi  hans þar til Hallgrímur lést.

II

Gegn ákærðu Boga og Árna Breiðfjörð fyrir hylmingu, með því að hafa, hvor um sig, tekið við 5-20.000 krónum af ránsfeng meðákærðu Bergþóru, auk þess sem ákærði Bogi þáði veitingar sem meðákærða Bergþóra greiddi fyrir með hluta ránfengsins á veitingastaðnum Kaffi Stíg, Rauðarárstíg 33.

Brot ákærðu Bergþóru samkv. I 1) varðar við 252. gr. almennra hegningarlaga nr. 19, 1940 og brot hennar samkv. I 2) varðar við 211. gr. sömu laga.  Brot ákærðu Boga og Árna Breiðfjörð varða við 254. gr. almennra hegningarlaga nr. 19, 1940.

Þess er krafist að ákærðu verði dæmd til refsingar.”

Önnur ákæra var gefin út á hendur ákærðu Bergþóru 18. júlí 2000 og þá ákært ,,fyrir þjófnað, með því að hafa fimmtudaginn 29. júní 2000, stolið lambalæri og tveimur pokum af rækjum, samtals að verðmæti 3.898 kr., í versluninni Tíu-ellefu, Austurstræti 17, Reykjavík.

Telst þetta varða við 244. gr. almennra hegningarlaga nr. 19, 1940.

Þess er krafist að ákærða verði dæmd til refsingar.”

Málin voru sameinuð.

Verjandi ákærðu,  Bergþóru, krefst þess aðallega að hún verði sýknuð af öllum kröfum ákæruvaldsins í málinu.  Til vara komi til sakfellingar vegna 2. tl. I. kafla ákæru dags. 11. janúar 2001, að hún verði reist á 2. mgr. 218. gr. almennra hegningarlaga, sbr. 11. gr. laga nr. 19/1981 og að ákærðu verði dæmd vægasta refsing sem lög leyfa og gæsluvarðhald ákærðu til frádráttar refsivist ef dæmd verður.  Allur sakarkostnaður verði greiddur úr ríkissjóði þar með talin málsvarnarlaun að mati dómsins.

Verjandi ákærða, Boga, krefst aðallega sýknu en til vara vægustu refsingar sem lög leyfa. Komi til refsivistar, er þess krafist að refsingin verði skilorðsbundin. Í  báðum tilvikum er þess krafist að gæsluvarðhaldsvist ákærða komi til frádráttar að fullri dagatölu.  Krafist er réttargæslu- og málsvarnarlauna að mati dómsins.

Verjandi ákærða, Árna, krefst þess aðallega að hann verði sýknaður af öllum kröfum ákæruvaldsins.  Til vara er krafist vægustu refsingar sem lög leyfa. Verði dæmd refsivist er þess krafist að hún verði skilorðsbundin.  Krafist er réttargæslu- og málsvarnarlauna að mati dómsins.

Ákæra dagsett 11. janúar 2000.

Samkvæmt lögregluskýrslu dags. 24. júlí 2000 kl. 01.08 hringdi Heba Lind Björnsdóttir í lögreglu og tilkynnti að eitthvað vofeiflegt hefði gerst í kjallaraíbúð að Leifsgötu 10.  Hún greindi ekki nánar frá áður en hún skellti á.  Lögreglan kom á vettvang um 3 mínútum síðar og hitti Hebu Lind þar fyrir.  Hún var í uppnámi og gekk illa að ræða við hana eins og segir í skýrslunni.  Þá er því lýst að maður sem lá á dýnu í horni íbúðarinnar hafi greinilega verið látinn.  Síðar kom í ljós að maðurinn var Hallgrímur Elísson, fæddur 7. október 1952.  Í skýrslunni er lýst viðbrögðum lögreglu og einnig hverjir komu á vettvang.  Ekki er ástæða til að rekja það frekar hér, en vitnisburður þeirra sem komu á vettvang verður rakinn síðar.  Lögreglumenn á vettvangi reyndu að ræða frekar við Hebu Lind.  Lítið samhengi hafi fengist í frásögn hennar, en þó greindi hún svo frá að ákærðu, Bogi og Bergþóra, hefðu verið í íbúð ákærða Boga, þar sem líkið fannst.  Komið hafi til átaka milli Bergþóru og hins látna og Bergþóra ætti sök á láti mannsins.  Hún gat ekki útskýrt hvers vegna hún taldi svo vera.  Eftir þetta var ákveðin handtaka þeirra Boga og Bergþóru, en hún kom á vettvang kl. 01.29, en Bogi kl. 01.20.  Þau voru bæði færð til töku blóðsýnis og fleiri rannsókna sem vikið verður að síðar.  Þau Bergþóra og Bogi voru úrskurðuð í gæsluvarðhald síðar sama dag í þágu rannsóknar málsins.

Samkvæmt lögregluskýrslu 24. júlí sl. var Árni Breiðfjörð Pálsson handtekinn þann dag kl. 10.58, en tilefni handtökunnar var ölvun á almannafæri.

Nú verður rakinn framburður ákærðu og vitna fyrir dómi og hjá lögreglu eftir því sem ástæða þykir.

Málavextir vegna ákærunnar frá 11. janúar sl. verða raktir í einu lagi, enda samtvinnaðir.

Ákærða, Bergþóra, neitar sök samkvæmt báðum töluliðum I. kafla ákærunnar.  Hún kvaðst hafa fengið að dvelja á heimili meðákærða, Boga, að Leifsgötu 10 um nokkurn tíma.  Hún hafi verið fremur slöpp föstudag og laugardag og hvílt sig mikið.  Meðákærði, Árni, hafi síðan komið í heimsókn milli klukkan 09.00 og 09.30 að morgni sunnudagsins 23. júlí sl.  Hann hafi haft meðferðis bjórdós og nokkur glös af kardimommudropum og hafi öll ákærðu þá verið í íbúðinni við drykkju fram að hádegi þennan sunnudag, er Hallgrímur Elísson kom milli klukkan 12.00 og 12.30. Öll voru mikið ölvuð.  Hallgrímur kom með vodkaflösku og brennivínsflösku, en mikil læti og hávaði voru í Hallgrími.  Stuttu síðar rétti Hallgrímur ákærðu seðlabúnt sem í voru 5.000 króna seðlar með þeim orðum að hún skyldi ,,sjá um veisluhöldin”.  Hún kvaðst ekki hafa slegið Hallgrím í andlitið og þrifið seðlaveskið af honum eins og lýst er í ákærunni.  Hún kvaðst hins vegar hafa slegið Hallgríms eins og lýst verður síðar, en það hafi ekki verið í neinu sambandi við það er hún fékk hjá honum peningana.  Hún afhenti meðákærðu 15-20.000 krónur hvorum.  Meðákærðu hafi báðir verið á staðnum er hún fékk peningana afhenta og taldi hún að Bogi hafi séð er hún fékk þá afhenta.  Hún lýsti því næst er hún fór út og keypti áfengi af manni, sem hún kannaðist við, en gat ekki nafngreint og þá hafi hún keypt bland, tóbak og fleira í söluturninum Tvistinum við Lokastíg, en þetta hafi verið eftir hádegi á sunnudegi. 

Eigandi verslunarinnar Tvistsins lýsti því fyrir dómi, eins og síðar verður rakið, að Bergþóra sem hún þekkti hafi komið í söluturninn að morgni sunnudagsins 23. júlí.  Bergþóra kvað þetta ekki rétt.  Hún hafi komið þar eftir hádegi, enda ekki haft peninga fyrr en eftir að Hallgrímur kom á Leifsgötuna um hádegisbilið þennan dag. 

Einnig kom fram hjá vitnum, sem síðar verður vikið að, að Bergþóra hafi sést á Lækjartorgi á sunnudagsmorgni í fylgd með Hallgrími Elíssyni.  Þessu vísaði Bergþóra á bug. 

Ákærða, Bergþóra, hélt síðan aftur að Leifsgötu 10. Hallgrímur hafi stöðugt viðhaft sömu lætin og Bogi og Árni stöðugt beðið hann að hafa sig hægan.  Hún lýsti því að káf og klípingar Hallgríms hafi farið mikið í taugarnar á henni.  Buxnasmella hennar hafi stöðugt losnað af þessum sökum og hún hótað Hallgrími að kýla hann léti hann ekki af þessu.  Hallgrímur hafi ekki látið segjast og kýldi ákærða hann þá svo, að hann fékk blóðnasir.  Þetta átti sér stað stuttu eftir að ákærða kom frá því að útvega áfengið.  Áfram héldu lætin og lenti hún í ryskingum við Hallgrím. Við það brotnaði stóll og lentu þau á dýnu á gólfinu og aðeins þá hafi hún setið klofvega ofan á Hallgrími og þá haldið um upphandlegg hans.  Hún kvaðst hafa verið þreytt og af henni dregið.  Í þessum átökum greip hún í handlegg Hallgríms og hélt honum.  Hann hélt áfram að rífa í hana og hélt hún honum þá niðri með því að halda um úlnliði hans.  Hún sagði honum þá að hún nennti þessu ekki lengur, en þá teygði hann sig í brennivínsflösku og var við það að slá henni í vegginn er ákærða náði að grípa um stút flöskunnar um leið.  Flaskan brotanaði og ákærða kastaði flöskustútnum frá.  Er hún var að standa upp af dýnunni stakk Hallgrímur hana með ferköntuðu glerbroti, sem stakkst á kaf í hægri lófa hennar.  Hann skar hana í vinstri lófann um leið og hún gekk frá. 

Hún kvaðst aldrei í atburðarrásinni hafa sest klofvega ofan á Hallgrím og þrengt að hálsi hans, eins og lýst er í ákærunni. 

Þessu næst fór hún að gera að sárum sínum.  Það hafi síðan verið 15 til 20 mínútum síðar er hún heyrði Árna rífa mikinn kjaft og sagði Hallgrími að steinhalda kjafti.  Þegar hún kom aftur inn í stofuna sá hún Árna sitja ofan á Hallgrími á dýnunni og að hana minnti með annarri hendi ,,slengir hausnum á honum upp við vegg þarna þrisvar til fjórum sinnum”.  Bogi bað Árna að hætta.  Hún lýsti því einnig að í eitt skiptið er hún kom inn í stofuna frá því að huga að sárum sínum þá hafi hún séð Árna sitja og bogra yfir Hallgrími og halda honum hálstaki.  Þá hafi Árni spurt hana: ,,Á ég bara ekki að klára þetta fyrir þig frænka?”  Hún kvaðst hafa neitað þessu og beðið Árna um að láta Hallgrím í friði.  Árni hafi haldið framhandlegg sínum að hálsi Hallgríms töluverða stund.  Síðan hafi Árni sagt að Hallgrímur væri látinn.  Hún sagði að það hlyti að vera vitleysa, en Árni hafi síðan reynt endurlífgun með blástursaðferð.  Ákærða gerði hið sama og heyrði ekki betur en að Hallgrímur andaði.  Þá lýsti hún því er hún ýtti á brjóst Hallgríms í hjartastað eins og hún gat.  Síðan skorðaði hún Hallgrím með kodda þannig að hann lá á hliðinni.  Hún kvaðst hafa heyrt að Hallgrímur andaði er hér var komið sögu.  Bogi hafi stuttu síðar staðið á fætur og lagt af stað út.  Hún fylgdi í humátt á eftir og Árni á eftir henni.  Leiðir þeirra Boga og Árna skildu eftir að út var komið.  Árni hélt í áttina að Hallgrímskirkju, en þau Bogi í áttina að Rauðarárstíg uns þau komu á Kaffi Stíg.  Þetta var um klukkan 18.00.  Þau Bogi borðuðu á Kaffi Stíg og drukku áfengi. 

Um kvöldið settist ákærða, Bergþóra, til borðs hjá Boga, sem hafi talað um það hvort verið gæti að látinn maður væri í íbúð hans.  Við þetta kvaðst hún hafa orðið ,,ansi rugluð” og fór að velta því fyrir sér hvort eitthvað hafi verið til í því sem Bogi sagði.  Hún talaði þá við kunningja sinn, Hans Alfreð Kristjánsson, og bað hann um að koma með sér að Leifsgötu 10 til að ganga úr skugga um að allt væri í lagi, en hún greindi honum frá því að slagsmál hefðu átt sér stað í íbúðinni.  Þau héldu þá gangandi að Leifsgötu 10, að hana minnti milli klukkan 21.00 og 22.00.  Útidyrnar voru lagðar að dyrastöfum, en ólæstar.  Hallgrímur lá á dýnunni sem áður var vikið að.  Hann lá  ekki í sömu stellingunni og þegar ákærða skildi við hann er hún skorðaði hann af með púða eins og rakið var að framan.  Hans Alfreð kvað Hallgrím látinn og breiddi sæng yfir hann.  Hún kvaðst hafa fengið sjokk.  Þau héldu því næst aftur að Kaffi Stíg, þar sem hún hélt áfram drykkju.  Upp úr klukkan 00.30 fór hún af staðnum áleiðis að Leifsgötu 10 og lýsti hún ferð sinni þangað.  Við komuna á Leifsgötuna var ákærða handtekin eins og áður er lýst. 

Bergþóra kvað Hebu Lind Björnsdóttur hafa komið á Leifsgötu 10 síðari hluta sunnudagsins og beðið ákærðu um dóp, en ákærða vísað henni frá.  Ákærðu voru öll í íbúðinni er Heba Lind kom og Hallgrímur einnig.  Heba Lind kom aðeins í dyragættina.  Er hún ræddi við Hebu Lind stóð Hallgrímur fyrir aftan ákærðu og Bogi fyrir aftan hann.  Hallgrímur hafði þá blóðnasir og greindi ákærða Hebu Lind frá því að hann hafi alltaf verið að káfa á henni og hún hafi því slegið hann.  Ákærðu rámaði í það að Hallgrímur hafi farið út og talað eitthvað við Hebu Lind, en hann hafi síðan farið inn aftur.  Bergþóra kvað Hebu Lind hafa spurt hvort ákærða ,,ætti dóp”. Ákærða neitaði því, en Heba Lind hafi borið sig illa.  Ákærða afhenti Hebu Lind þá pening með þeim orðum að hún skyldi redda sér sjálf. 

Framburður ákærðu, Bergþóru, tók nokkrum breytingum undir rannsókn málsins.  Þá kom að hluta ný lýsing hennar á atburðarrásinni undir aðalmeðferð málsins.  Af þessum sökum verður nú rakinn framburður hennar hjá lögreglunni, einkum um samskipti hennar og Hallgríms að Leifsgötu 10,  23. júlí sl.

Fyrsta lögregluskýrsla af Bergþóru er frá 24. júlí sl.  Þar lýsir hún samskiptum sínum og Hallgríms:  ,,Bergþóra segir að þau hafi öll farið að drekka áfengið hans Hallgríms.  Hallgrímur varð sífellt meira hávaðasamur, öskraði og talaði mjög hátt.  Bogi margbað Hallgrím um að hætta hávaðanum, en Hallgrímur varð mjög viðskotaillur og kallaði þau ýmsum ónöfnum svo sem fífl, asna o.s.frv.

Bergþóra segir að Hallgrímur hafi haldið áfram uppteknum hætti.  Hallgrímur þreif svo allt í einu í upphandlegg hennar.  Hún bað hann um að hætta, en allt kom fyrir ekki og hann greip í handleggi hennar aftur.  Hún reiddist þessu og sló Hallgrím með krepptum hnefa hægri handar í andlitið.  Höggið lenti beint á nefi Hallgríms þannig að hann fékk blóðnasir.

Bergþóra segir að Hallgrímur hafi brotið stól sem hann sat í, en hana minnir að stóllinn hafi brotnað í átökum þeirra.  Hann braut síðan brennivínsflösku á veggnum og réðst með brotunum á hana.  Hún tók á móti honum, en skarst í lófum beggja handa í átökunum.  Hún náði yfirhendinni, náði að komast ofan á hann og halda höndunum á honum föstum.  Hann lá þá á dýnu á gólfinu.  Síðan var eins og Hallgrímur sofnaði ölvunarsvefni.  Hún tekur það fram að það hafi ,,snörlað” í Hallgrími þannig að hún lagði hann á hliðina.  Aðspurð um skýringar á orðum hennar að hann hafi ,,snörlað,” segir hún að heyrst hafi í honum hrotur eins og hann svæfi ölvunarsvefni.”

Í skýrslu 26. júlí sl. segir meðal annars:  ,,Bergþóra segist hafa staðið upp, sest á koll og haldið áfram drykkjunni.  Það gerðu einnig Árni, Bogi og Hallgrímur.  Hún sat á kollinum Árni sat á stól, Bogi sat á rúminu og Hallgrímur á dýnunni á gólfinu.  Hallgrímur hélt áfram að vera með hávaða og læti, en þau öll margreyndu að fá hann til að hætta látunum.

Bergþóra segir að Hallgrímur hafi svo staðið upp og þrifið óþyrmilega í hana.  Hún reiddist þá og ýtti honum rólega niður á dýnuna.  Hún tekur það fram að hún hafi ekki gert það harkalega.  Hún lenti ofan á honum á dýnunni og þau lentu í stimpingum.  Þau hreinlega veltust á dýnunni í átökunum.  Á meðan á átökunum stóð brotnaði hvannarótarbrennivínsflaskan, en hún var staðsett við hliðina á dýnunni og hafði trúlega skollið á vegginn á meðan á þessum átökum stóð.

Bergþóra segist hafa náð að komast ofan á Hallgrím í átökunum.  Hann teygði sig þá í tvö glerbrot úr hvannarótarbrennivínsflöskunni, var með glerbrotin í sitt hvorri hendi og ætlaði að ráðast á hana með þau.  Hún ætlaði að reyna grípa um báða úlnliði hans til að verjast glerbrotunum, en það tókst ekki og því skarst hún í lófum beggja handa.  Eftir þetta linnti þessum átökum og hún bjó sjálf um sárin á lófunum.  Hún hrúgaði plástrum á sárin, en plástrar voru upp á hillu á kommóðu.  Um var að ræða plastplástur í pakkningum.

Bergþóra segir að á meðan hún hafi verið að gera að sárum sínum hafi Árni og Bogi reynt að róa Hallgrím niður.  Hana minnir að Árni hafi þrifið í öxlina á Hallgrími og sagt honum að vera rólegur.  Aðspurð segist hún ekki hafa séð hvort þeir gengu eitthvað í skrokk á honum, en hún tók þó ekki eftir því vegna þess að hún fór fram í eldhús til skera plástrana til.

Bergþóra segir að eftir þetta hafi hún gengið að Hallgrími þar sem hann sat á dýnunni og hélt áfram að öskra.  Hann kallaði þau öll fífl, asna og hálfvita.  Hann lét þau vita að hann væri yfir þau hafinn o.s.frv.  Hún sagði honum að hætta þessum látum, hann þreif þá enn einu sinni í hana og þau kútveltust í átökum á dýnunni.  Hún náði svo yfirhöndinni og náði að halda honum föstum.  Hún hélt í hendurnar á honum og hana minnir að hún hafi sett hendur hans þétt upp að hálsi hans.  Aðspurð telur hún víst að hann hafi andað, enda hafi hún einungis haldið höndunum á honum föstum við háls hans, en ekki þrengt að öndunarvegi hans.  Hún segir að Hallgrímur hafi róast, hætt öllum látum og hún veitti því athygli að hann var sofnaður þegar hún stóð upp.

Bergþóra segist hafa verið alveg búin eftir þessi átök, hún titraði öll og nötraði, auk þess sem hún var orðin rennandi sveitt.  Hún settist hjá Boga og þau héldu áfram að drekka.  Hún heyrði hvar Hallgrímur fór að blóta á dýnunni.  Þetta fór í taugarnar á Árna, en Árni spurði Hallgrím hvort hann gæti aldrei verið til friðs og bað Hallgrím um að hætta þessu.  Árni fór að Hallgrími og slengdi honum þrívegis harkalega í vegginn í horninu.  Hana minnir að Hallgrímur hafi lent með hnakkann í vegginn.  Bogi sagði Árna síðan að hætta þessu og Árni varð við því.  Árni var þá með hnéð ofan á Hallgrími, hnéð Árna var nálægt höfði Hallgríms, en hún treystir sér ekki til að lýsa því neitt nánar.  Hún tekur það fram að hún sá þetta ekki vel, enda höfðu þau Bogi verið upptekin við samræður.

Bergþóra segir að Árni hafi síðan gengið að henni.  Hann sagði henni að hann héldi að Hallgrímur væri farinn, þar sem hún hefði tekið hendur Hallgríms fært þær upp á hálsi hans og haldið honum þannig.  Henni fannst eins og Árni væri að ásaka hana um að hafa hengt Hallgrím.  Hallgrímur lá þá hreyfingarlaus á dýnunni.  Henni heyrðist Hallgrímur anda, enda heyrði hún einhvers konar “snörl” í honum.”

Skýrsla var tekin 14. ágúst sl. og þar er svofelldur kafli:  ,,Bergþóra vill að það komi fram frá síðustu yfirheyrslu að eftir að hún hafði skorist á höndum og farið fram að vefja höndina með klósettpappír þá hafi hún komið aftur inn í stofuna.  Þá hafi Árni staðið og ýtt Hallgrími ofan á dýnuna og fylgdi sjálfur á eftir.  Hafi Árni gripið í jakkakraga Hallgríms og slegið höfði Hallgríms örugglega þrisvar í vegginn fyrir ofan dýnuna.  Þá hafi Bogi kallað til Árna og beðið hann um að hætta að slá höfði Hallgríms utan í vegginn.  Þá hafi Árni að lokum ýtt með hægri framhandlegg á háls Hallgríms og sagt um leið: “Þú kemur ekki svona fram við Beggu frænku mína.”  Árni hafi einnig sagt: “Ég get ekki staðið í þessu helvíti.”  Árni hafi eftir þetta sest í svarta stólinn en hún á tréstólinn sem búið var að leggja yfir hvítan garðstól til styrkingar.  Hallgrímur hafi eftir þetta umlað eitthvað eða sagt eitthvað en Bergþóra segist ekki hafa náð hvað hann var að segja.  Síðan hafi liðið einhver tími sem ekki hafi heyrst í Hallgrími en sá tími hafi ekki verið langur.  Þá hafi Árni staðið upp og farið að huga að Hallgrími og hafi þá sagt.  “Ég held að hann sé steindauður.”  Hafi þá Árni farið að blása í Hallgrím tvisvar til þrisvar í hann og síðan ýtt á brjóst Hallgríms tvisvar eða þrisvar.  Síðan hafi Árni staðið upp og sagt: “Ég held að hann sé dáinn.”  Síðan hafi Bergþóra farið að Hallgrími, blásið tvisvar í hann og síðan hjartahnoðað hann oftar.  Síðan hafi henni virst sem Hallgrímur tæki andköf.  Þá hafi hún lagt Hallgrím á hægri hlið og sett sængina við bak hans til stuðnings.  Hún hafi síðan lagt hægra eyra við vit hans og fundið Hallgrím anda.  Bergþóra segir að þau hafi þarna verið ráðvillt og mikið ölvuð.  Bergþóra segist minnast þess að Árni hafi sagt að Hallgrímur væri dáinn en Bergþóra hefði svarað því neitandi.  Bergþóra heldur að Bogi hafi því næst stungið upp á því að þau færu út úr íbúðinni og hafi þau í framhaldi af því farið út.  Bergþóra segir að Bogi hafi farið fyrstur út og hún í humátt á eftir.  Árni hafi farið út á hæla þeirra.  Bergþóra segist ekki hafa tekið eftir því hvernig skilið var við útidyrahurð íbúðarinnar.”

Í þessari sömu skýrslu er Bergþóra beðin um að lýsa átökunum við Hallgrím þegar hún skarst á höndum.  Síðan segir:  ,,Bergþóra segir að Hallgrímur hafi teygt sig í flöskuna sem hafi verið við hliðina á dýnunni.  Bergþóra segist ekki vera viss hvort Hallgrímur hafi brotið fyrst flöskuna með því að slá henni í vegginn og hún þá gripið í brotinn flöskustútinn eða hvort hún hafi einnig haldið í flöskuna þegar Hallgrímur sló flöskuna í vegginn.  Hún segist því næst hafa náð að losa flöskustútinn úr höndum Hallgríms og hent honum frá sér.  Hafi Hallgrímur þá enn legið niðri á dýnunni og hún setið klofvega ofan á honum.  Síðan hafi Hallgrímur náð í glerbrot og otað því að henni.  Bergþóra segist hafa ætlað að verja sig með hægri hendi en ekki tekist betur til en svo að glerbrotið hafi stungist í hægri lófa hennar og staðið þar fast í sárinu.  Enn hafi Hallgrímur legið ofan á dýnunni þegar Bergþóra hafi ætlað að setjast upp frá Hallgrími en þá hafi Hallgrímur náð í annað glerbrot og náð að rispa hana í vinstri lófa.”

Verjandi Bergþóru var viðstaddur allar skýrslutökurnar sem raktar voru.

Ákærði, Árni Breiðfjörð Pálsson, neitar sök.  Hann sagðist hafa tekið við 5.000 krónum af ákærðu, Bergþóru, á þeim tíma, sem í ákæru greinir og kvaðst ákærði telja án þess að muna fyrir víst að ákærða, Bergþóra, hafi sagt honum að hann mætti eiga peningana.  Hann vissi ekki hvaðan peningarnir voru komnir og ekki að um ránsfeng hafi verið að ræða eins og lýst er í ákærunni. 

Ákærði, Árni, bar þessu næst um atburði og dvöl sína að Leifsgötu 10.  Hann kvaðst hafa sofið þar aðfaranótt 23. júlí sl.  Hann hafi síðan farið snemma út á sunnudagsmorgninum, eða milli klukkan 07.00 og 08.00, en hann kvaðst hafa farið í því skyni að leita sér að afréttara.  Hann kom til baka á Leifsgötuna um klukkan 16.00 sama dag og meðákærðu þá verið þar fyrir auk Hallgríms, sem lá á dýnu á gólfinu.  Hann lýsti því að Hallgrímur hafi verið með bólgnar varir er Árni kom og eitthvað dökkt á vörum hans.   Bogi sat í rúmi sínu og Árni settist á stól.  Hallgrímur, sem var mjög ölvaður, hafi þá risið upp af dýnunni og viðhaft einhver ummæli, sem ákærði heyrði ekki hver voru.  Bergþóra sagði Hallgrími þá að leggja sig, sem hann gerði, og um þetta leyti afhenti Bergþóra honum 5.000 krónur, sem áður er lýst, en þetta átti sér stað stuttu eftir komu Árna á staðinn.  Hallgrímur hélt áfram ,,að tuða” og stóð Árni þá á fætur og sló til hans. Árni ætlaði að slá á ákveðinn stað til þess að láta Hallgrím sofna.  Höggið geigaði og settist Árni þá aftur.  Hallgrímur hélt þá áfram að vera með háreysti og spurði Árni þá Bergþóru hvort hann ætti að slá Hallgrím.  Hún sagði honum að láta Hallgrím eiga sig.  Þegar hér var komið sögu hafði Bogi hallað sér og ákærði reynt að sofna í stólnum sem hann sat í.  Hann vaknaði innan tíðar við það að Bergþóra gengur að Hallgrími, sem hélt áfram að tuða, en enginn æsingur hafi verið í honum.  Bergþóra hafi sagt: “Viltu að Begga fari að fást við þig barnanýðingurinn.”  Hún settist þá klofvega ofan á Hallgrím og tók í hálsmál á fötum hans og var eins og höfuð Hallgríms héngi í hálsmálinu.  Á þessari stundu hafi Árni reynt að sofna og var við það að lognast út af.  Hann vaknaði síðan upp við það að Hallgrímur eins og féll utan í vegg og Bergþóra var í átökum við hann.  Árni lýsti því er hann heyrði hljóð eins og innilokað loft kæmi frá manni.  Hann vaknaði við það að flaska var brotin.  Hann stóð þá á fætur og sá Bergþóru krjúpa á knjánum eða á hækjum sér á dýnunni þar sem Hallgrímur lá.  Hann sá Hallgrím ekki veita mótspyrnu.  Bergþóra hélt á flöskubroti í hægri hendi og var blóðug á vinstri hendi.  Hann spurði hana hvort hún hefði skorið sig, en hún svaraði engu.  Hann lýsti því að sér hafi fundist Bergþóra vera ,,voðalega lítil í sér”, þar sem hún hélt á flöskunni.  Hún gerði síðan að sárum sínum.  Árni settist þá í stól, sem Bergþóra hafði áður setið í, og sá hann þá að eitthvað einkennilegt var við Hallgrím, þar sem hann lá á bakinu á dýnunni með bert brjóstið.  Árni lýsti því að sér hafi virst Hallgrímur látinn og hóf hann þá lífgunartilraunir á Hallgrími með blástursaðferð, en hann kvaðst hafa lært hjálp í viðlögum er hann stundaði nám í Stýrimannaskólanum.  Hann ýtti einnig á brjóst hans.  Ekkert lífsmark sást.  Hann sagði Bergþóru þá að Hallgrímur væri látinn, en hún sagði að svo væri ekki.  Hann minntist þess ekki að Bergþóra hefði reynt lífgunartilraunir á Hallgrími. 

Ákærðu fóru síðan öll út og lýsti hann því að Bergþóru hafi þá liðið mjög illa og hún hafi verið í miklu uppnámi.  Eftir þetta skildu leiðir.  Ákærði fékk sér að borða og lagði sig því næst við tjörnina.  Hann gat ekki tímasett þessa atburði.  Hann var mjög ölvaður er hann fór af Leifsgötunni og einnig meðan hann dvaldi þar.  Hann kvaðst hafa séð átökin milli Bergþóru og Hallgríms ,,í svip”, þar sem hann sá þetta er hann vaknaði og opnaði augun. 

Árni lýsti því hjá lögreglunni að átökin milli Bergþóru og Hallgríms kynnu að hafa staðið yfir í 20 mínútur.  Fyrir dómi kvaðst hann enga grein geta gert sér fyrir tímanum að þessu leyti.  Fram kom hjá honum að hann þurfti að snúa höfðinu til þess að sjá atburðina á dýnunni, þar sem hann sneri hliðinni í dýnuna, þar sem Bergþóra og Hallgrímur voru.  Hann lýsti ferðum sínum eftir að hann fór af Leifsgötu 10 uns hann var handtekinn, eins og áður er lýst.  Hann varð ekki var við það að nokkur hefði komið á Leifsgötu 10 meðan hann dvaldi þar á sunnudeginum. 

Árni var spurður um framburð Bergþóru, sem rakinn var að ofan, er hún lýsti háttsemi Árna gagnvart Hallgrími.  Árni kvað framburð Bergþóru rangan um það. 

Árni kvað Boga, sem var í rúmi sínu allan tímann sem ákærði dvaldi í íbúðinni, ekki hafa átt í neinum átökum við Hallgrím.

Ákærði, Bogi Sigurjónsson, viðurkenndi við þingfestingu málsins að hann hafi tekið við 5-20.000 krónum af ákærðu, Bergþóru, eins og lýst er í ákærunni, og að hafa þegið veitingar, sem hún greiddi fyrir með ránsfengnum, eins og lýst er í ákæru.  Undir aðalmeðferð málsins kvað ákærði lýsinguna í ákæru rétta, en hann hafi ekki vitað að fjármunirnir hafi verið ránsfengur eins og lýst er í ákæru. 

Fram kom að Bogi fékk heilablóðfall eftir að atburðir þeir, sem lýst er í ákærunni, áttu sér stað.  Minni hans um þá sé alveg horfið. 

Albert Páll Sigurðsson taugasérfræðingur kom fyrir dóminn.  Hann greindi frá sjúkrasögu Boga frá því að atburðirnir í ákærunni áttu sér stað, en á þeim tíma hefur  Bogi fengið hjartastopp, heilablóðfall og fleira.  Hann kvað ekki ástæðu til að draga framburð Boga í efa varðandi það, að hann muni ekki eftir atburðum 23. júlí sl.

 

Af þessum sökum verða raktar lögregluskýrslur, sem teknar voru af ákærða, Boga. Einkum verður rakinn framburður hans um samskipti ákærðu, Bergþóru, og Hallgríms.

Í skýrslu dags. 24. júlí sl. kvað Bogi Hallgrím hafa komið á Leifsgötuna um klukkan 12.00.  Hallgrímur og Bergþóra hafi í fyrstu rætt saman, en tóku síðan að nöldra hvort í öðru.  Þetta hafi stigmagnast uns þau tuskuðust eitthvað til og reif Bergþóra skyrtu Hallgríms. 

Tekin var skýrsla af Boga 25. júlí sl. Þar er eftirfarandi kafli:  ,,Bogi segir að Hallgrímur hafi svo lagst á bakið á dýnuna.  Bergþóra réðst síðan aftur á Hallgrím, settist klofvega ofan á hann.  Hún sló hann tvívegis utan undir með flötum lófa með hægri hendi.  Hún togaði svo í hálsbindi Hallgríms með annarri hendinni, fyrir neðan bindishnútinn, en hann minnir að Bergþóra hafi notað hægri höndina við það.  Aðspurður kveðst hann ekki hafa veitt því athygli hvort að hálsbindið hertist um háls Hallgríms við það, en getur ekki útilokað að það hafi gerst.

Bogi segir að Hallgrímur hafi ekki sýnt nein viðbrögð við seinni árás Bergþóru eða sjáanlega reynt að verja sig á nokkurn hátt.  Hallgrímur hefði því vel getað verið meðvitundarlaus þegar Bergþóra réðist á hann.

Bogi segir að einhverjum sekúndum eftir að Bergþóra tók um hálsbindi Hallgríms hafi Árni ýtt henni frá.  Árni fór svo að stumra yfir Hallgrími í framhaldi af því og hann minnir að Árni hafi beitt Hallgríms blástursaðferðinni.  Einnig sá hann Árna beita Hallgrím hjartahnoði.  Hann telur að Árni hafi reynt þessar endurlífgunartilraunir í nokkrar mínútur”.

Síðan í sömu skýrslu er Boga kynnt að dánarmein Hallgríms hafi verið kyrking og að tungubein Hallgríms hafi verið brotið.  Bogi var spurður um skýringar á þessu.  Svar hans var:  ,,Ég kann kann engar skýringar á þessu.  Bergþóra er eina manneskjan sem kemur til greina að hafa veitt Hallgrími þessa áverka.  Enginn annar veittist að Hallgrími.  Ég treysti mér ekki til að lýsa árás Bergþóru neitt nánar en ég hef þegar gert”.

Í skýrslu af Boga 7. ágúst sl. segir meðal annars:  ,,Bogi segir að það hafi verið vandræði fyrr vegna hávaða og leiðinda í Hallgrími en deilan um vínið hafi komið seinna en hann kveðst hafa gleymt að skýra frá því í fyrri yfirheyrslum.  Ekki kveðst Bogi vita eða muna hvað það var sem þau Bergþóra og Hallgrímur deildu um og snerist um vín.  Á meðan þessar deilur voru segir Bogi að þau hafi öll setið í þeim sætum sem hann hefur fyrr lýst.

Bogi segir að í þessum deilum um vínið hafi Bergþóra slegið Hallgrím tvisvar sinnum í andlitið með flötum lófa þ.e. gefið honum kinnhest.  Ekki kveðst Bogi hafa séð þetta beint en heyrt þegar flatur lófi Bergþóru lenti tvisvar á andliti Hallgríms og greip hún í hálsmálið á skyrtunni sem var ekki hneppt í hálsi og rifnuðu tölur af skyrtunni.  Hallgrímur stóð upp og féll aftur á bak á dýnu sem var á gólfinu og fylgdi Bergþóra Hallgrími niður á dýnuna og sat klofvega ofan á honum.  Hún tók í bindi hans en Hallgrímur var með bindi sem hafði verið um háls hans og var bindishnútur á því en eins og áður er komið fram hafði hann ekki hneppt efstu tölunni á skyrtunni.  Bogi segir að honum hafi fundist að Bergþóra hafi tekið í báða enda bindisins og togaði bindið til hægri.  Bogi segir að Bergþóra hafi verið í miklum ham á þessum tímapunkti.  Athafnir og líkamstilburðir Bergþóru báru það með sér að mikið gekk á að sögn Boga.

Þarna var Árni staðinn upp og ýtti Bergþóru frá og beygði sig yfir Hallgrím og kveðst Bogi telja að Árni hafi byrjað að blása í Hallgrím og síðan reynt hjartahnoð.  Bogi kveðst hafa séð að Árni átti ekki neitt við fatnað Hallgríms þegar hann athafnaði sig við hjartahnoðið og munnblásturinn, en það sást í bert brjóst Hallgríms því skyrta hans var fráflakandi og bindið lá slakt um háls hans.

Bogi er spurður hvað hann hafi talið að þarna hafi gerst.  Bogi kveðst ekki muna mikið frá þessum tímapunkti enda hafi hann verið mjög þreyttur og þegar svo er ástatt sé hann oft minnislaus.

Þarna segir Bogi að hann hafi haft efasemdir um að Hallgrímur væri lifandi og því hafi hann snert hendi hans og fundið að hönd hans var heit.  Þá segist hann hafa litið framan í Hallgrím og séð að augu hans voru hálfopin og því fannst honum að Hallgrímur væri lifandi.

Bogi er spurður um hvað samræður þeirra Bergþóru og Árna snúist á þessum tímapunkti.

Bogi segir að það hafi ekki neitt verið rætt og telur hann að ástæðan hafi verið sjokkið sem kom þarna fram, allavega kveðst hann hafa verið í sjokki.

Næstu mínútur eru mjög óljósar að sögn Boga.  Hann man þó að tekin var ákvörðun um að fara í burtu.  Hvers vegna það var gert kveðst hann ekki vita en telur að Bergþóra hafi stjórnað því að farið var niður á Kaffi Stíg.  Ekki kveðst Bogi muna í hvaða röð þau yfirgáfu íbúðina en hann telur að þau hafi öll yfirgefið íbúðina saman.

Bogi kveðst vilja láta koma hér fram atriði sem hann hefur ekki greint frá en hafi mikið að segja vegna málsins.

Hann segir að hann hafi ekki skýrt frá því að Bergþóra hafi tekið peninga af Hallgrími en það hafi hún gert.

Nánar um þetta segir Bogi að þegar Bergþóra hafði löðrungað Hallgrím tvisvar sinnum þegar hann sat á stólnum hafi hún farið inn á hann og tekið af honum veskið hans og einnig peninga og rétti honum, þ.e. Boga peningana en veskið hafi horfið.  Bogi kveðst hafa tekið við peningunum og stungið á sig en þetta voru seðlar og kveðst hann hafa séð 5000 króna seðil og eitthvað af þúsund köllum.  Hallgrímur reiddist og átök urðu með Bergþóru og honum.  Þá var það að Bergþóra reif skyrtu hans og Hallgrímur féll niður á dýnuna með Bergþóru ofan á sér. Síðan urðu þau átök milli Bergþóru og Hallgríms sem hann kveðst hafa lýst hér að ofan.  Hann kveðst ekki geta lýst þeim átökum neitt nánar.”

Í skýrslu frá 8. ágúst sl. segir:  ,,Bogi segist hafa setið á rúmi sínu.  Fyrir framan rúmið hans hafi verið sófaborð. Gegnt Boga, hinum megin við borðið sat síðan Hallgrímur á tréstól.  Sneri Hallgrímur vinstri hlið að Boga.  Bogi segir að Bergþóra hafi skyndilega rokið beint að Hallgrími, slegið Hallgrím tvo kinnhesta, farið síðan inn á Hallgrím og tekið veskið hans.  Hafi Bergþóra og Hallgrímur farið að togast á um veskið.  Hafi Hallgrímur þá sagt við Bergþóru “ætlarðu að ræna mig”.  Bergþóra hafi ekki svarað Hallgrími en haldið áfram að toga í veski Hallgríms.  Síðan hafi Bergþóra náð að losa veskið úr höndum Hallgríms og telur Bogi að Bergþóra hafi haldið á veskinu með vinstri hendi þar sem Bergþóra hafi í framhaldi af þessu rifið í brjóstmál Hallgríms sem enn sat í stólnum.  Bogi segir að veski Hallgríms hafi verið brúnleitt og verið frekar lítið.  Hann segist ekki vita hvað varð um veskið þegar Bergþóra átti í átökum við Hallgrím.  Á þessum tímapunkti hafi Bergþóra rétt Boga peningavöndul yfir borðið.  Bogi segir að eftir að Bergþóra hafi rétt honum peningana þá hafi hún rétt Árna einnig peninga en segist ekki hafa séð hvað mikla peninga.  Við það hafi slitnað frá tölur og skyrta Hallgríms opnast frá.  Þegar Bergþóra var með Hallgrím í tökum þá hafi Hallgrímur staðið upp úr stólnum og einhver átök verið á milli Hallgríms og Bergþóru.  Hallgrímur hafi síðan losað sig frá Bergþóru, farið síðan að dýnunni á milli sófaborðsins og stólsins sem Árni sat í.  Síðan gekk Hallgrímur út úr stofunni og út úr íbúðinni, en útidyrahurðin var ólæst.  Bogi segist hafa farið á eftir Hallgrími sem var þá kominn nokkur skref frá útidyrahurðinni.  Segir Bogi að Bergþóra hafi komið á eftir sér.  Bogi segist hafa beðið Hallgrím um að koma aftur inn og um leið tekið í jakka Hallgríms, rétt fyrir neðan jakkalafið, og leitt Hallgrím inn.  Bergþóra hafi komið á eftir þeim og ýtt á eftir Hallgrími.  Bogi segir að hann hafi leitt Hallgrím að dýnunni undir glugganum og þar hafi Hallgrímur lagst sjálfur á bakið.  Bogi segir ástæðu þess að hann náði í Hallgrím og leiddi hann inn í íbúðina aftur hafi verið sú að Hallgrímur hafi verið að kvarta undan verk í höfðinu og hafi hann hugsað sér að leita eftir lækni handa Hallgrími.

Þegar Hallgrímur hafi verið lagstur á dýnuna þá hafi Bergþóra komið strax á eftir og sest klofvega ofan á Hallgrím.  Bergþóra hafi síðan slegið með krepptum hnefa hægri handar í andlit Hallgríms og öxl.  Telur Bogi að höggið hafi lent vinstra megin á andliti Hallgríms.  Hafi Hallgrímur reynt að verjast með því að reyna að ýta Bergþóru ofan af sér í upphafi átakanna á dýnunni.  Síðan hafi Bergþóra tekið í bindi Hallgríms eins og hann hafi lýst í fyrri framburði sínum.  Bogi segist hafa tekið eftir því að þegar Bergþóra stóð upp eftir átökin við Hallgrím á dýnunni þá hafi lekið blóð úr hendi Bergþóru. Sá Bogi að hún var skorin á lófanum. Bogi segist hafa spurt Bergþóru hvernig hún hafi skorið sig en hann hafi ekki fengið svar frá henni.” 

Síðar í sömu skýrslu var Bogi spurður hvort Árni hafi átt í einhverjum átökum við Hallgrím.  ,,Bogi segir að Árni hafi ekki tekið þátt í neinum átökum við Hallgrím þennan dag.  Það eina sem Árni hafi gert var að reyna lífgunartilraunir á Hallgrími eftir að Bergþóra hafi þjarmað að Hallgrími á dýnunni.  Bogi segir að þegar Árni hafi hætt lífgunartilraunum hafi hann staðið upp og sagt “þetta er gagnslaust”.  Bogi segir að einhverju síðar hafi Bergþóra sagt að Hallgrímur væri látinn.”

Verjandi Boga var viðstaddur allar skýrslutökurnar, sem raktar eru hér að ofan.

Helgi Guðbergsson læknir kom á Leifsgötu 10 aðfaranótt 24. júlí sl.  Hann taldi að Hallgrímur hefði látist á tímabilinu milli klukkan 13.00 og 17.00 deginum áður og þá frekar fyrr en síðar á því tímabili.  Helgi lýsti skoðun á líkinu og lýsingin var í samræmi við ljósmyndir sem teknar voru á vettvangi.  Helgi skoðaði ákærðu, Bergþóru, á lögreglustöðinni milli klukkan 03.34 og 04.12 um nóttina.  Hún var þá undir áhrifum áfengis og/eða lyfja.  Hann lýsti einnig sýnatöku sem þar fór fram.  Helgi lýsti skurðum í lófum beggja handa ákærðu, Bergþóru.  Hann kvað skurðina ekki líkjast áverkum sem hann hafi áður séð.  Skurðir í lófum hennar voru mjög reglulegir og fylgdu tiltekinni línu í lófa, svokallaðri líflínu.  Hann kvað þessa áverka ekki líkjast áverkum sem hann hefur áður séð á fólki sem varnaráverka eftir hnífa, sem oftast væru mjög tilviljunarkenndir og óreglulegir.  Hann kvaðst ekki hafa séð varnarsár eftir glerbrot, en taldi enn ólíklegra að sárin í lófum Bergþóru væru eftir glerbrot sökum þess hversu regluleg þau væru.  Sér hafi virst eins og áverkarnir á Bergþóru væru af ásettu ráði.  Hann kvaðst hafa spurt Bergþóru hvernig hún hafi hlotið áverkana, en hún hafi ekki svarað því, eða ekki munað það.

Kristján Ágúst Kristjánsson lögreglumaður fór í útkall að Leifsgötu 10 aðfaranótt 24. júlí sl.  Hann lýsti vinnu sinni á vettvangi og kvaðst hafa rætt lítillega við Hebu Lind Björnsdóttur á staðnum, en erfitt hafi verið að fá botn í það sem hún sagði.

Í upphafi var vitnað til lögregluskýrslu sem Kristján Ágúst Kristjánsson ritaði um för sína að Leifsgötu 10 um nóttina. 

Sigurður Benjamínsson rannsóknarlögreglumaður lýsti komu sinni að Leifsgötu 10 um nóttina og skoðun sinni og Helga Guðbergssonar læknis á líki Hallgríms Elíssonar. Hann lýsti vettvangi.

Kristján Ingi Kristjánsson rannsóknarlögreglumaður kom á vettvang klukkan 02.20 aðfaranótt 24. júlí sl.  Hann lýsti því að það hafi fyrst verið klukkan 16.50, sunnudaginn 24. júlí sl. við skýrslutöku af Bergþóru, sem vitað var að Árni Breiðfjörð Pálsson hafi verið á vettvangi er atburðurinn, sem lýst er í ákærunni er talinn hafa átt sér stað.  Þegar var tekið að leita Árna, sem var handtekinn sökum ölvunar á mánudagsmorgni 24. júlí sl.  Tekin var skýrsla af ákærða, Árna Breiðfjörð, þriðjudaginn 25. júlí sl. og hann látinn laus klukkan 12.28 og engar myndir eða rannsóknir gerðar á fatnaði hans.  Kristján gat ekki svarað því hvers vegna það var ekki gert og vísaði á Sigurbjörn Víði Eggertsson aðstoðaryfirlögregluþjón og stjórnanda rannsóknarinnar til að svara þessu. 

Kristján Ingi tók skýrslur af Bergþóru undir rannsókn málsins og kvað hann hana aldrei hafa minnst á það að Árni hefði tekið Hallgrím hálstaki eins og hún bar undir aðalmeðferð málsins.

Sigurbjörn Víðir Eggertsson aðstoðaryfirlögregluþjónn lýsti því fyrir dóminum hvernig það misfórst að færa Árna Breiðfjörð Pálsson til skoðunar í tæknideild lögreglunnar eftir handtöku hans.  Hann kvað það sennilega hafa misfarist sökum þess að Árni var í upphafi handtekinn sökum ölvunar á almannafæri.  Ekki séu aðrar skýringar á því hvers vegna hann var ekki færður til skoðunar í tæknideild, sem ástæða var til að gera.

Svanur Elísson rannsóknarlögreglumaður lýsti vinnu sinni við málið, en hann tók meðal annars ljósmyndir af ákærðu, Bergþóru, sem sýna áverka í lófum hennar.  Hann kvað Helga Guðbergsson lækni hafa spurt Bergþóru hvernig hún hefði hlotið áverkana.  Hún vildi ekki tjá sig um það, en sagðist hafa lent í flöskuslag, eða eitthvað álíka.

Hans Alfreð Kristjánsson lýsti því er hann hitti ákærðu, Bergþóru, á Kaffi Stíg síðara hluta dags 23. júlí sl.  Hann mundi atburði illa og einnig er einstakir kaflar úr lögregluskýrslum voru bornir undir hann, en hann hafði réttarstöðu grunaðs manns við skýrslutöku hjá lögreglunni.  Hann kvaðst hafa verið mikið ölvaður á þessum tíma.   Bergþóra gaf honum að drekka og bað hann síðar um kvöldið að tala við sig. Þau gengu þá út fyrir.  Úr varð að hann fylgdi Bergþóru að Leifsgötu 10, þar sem látinn maður lá á gólfinu.  Íbúðin var ólæst er þau komu þangað.  Hann mundi ekki tilefnið eða aðdraganda þess að hann fór með Bergþóru að Leifsgötu 10.  Hann mundi ekki orðaskipti við hana, en hún greindi honum frá því að eitthvað mikið væri að í íbúðinni.

Á öðrum stað sagði Hans Alfreð að Bergþóra hafi greint sér frá því á leiðinni að látinn maður væri í íbúðinni.  Hann trúði henni ekki. Ítrekað aðspurður kvaðst hann hafa komist að því einhvern tíma á leiðinni að Leifsgötu 10 að látinn maður væri þar.  Enginn annar en Bergþóra gat greint honum frá þessu.  Bergþóra var mjög niðurbrotin, en hann kvað sér hafa skilist á henni að slagsmál hefðu átt sér stað og hún og Árni Breiðfjörð hefðu átt í átökum við hinn látna.

Heba Lind Björnsdóttir kvaðst hafa komið á Leifsgötu 10 fyrst um klukkan 14.00 á föstudeginum 23. júlí sl., en þá var hún að leita að unnusta sínum, en Guðni kunningi hennar ók henni.  Er hún kom þangað voru þar fyrir ákærðu, Bogi og Bergþóra, og maðurinn sem hún fann síðan látinn í íbúðinni.  Hún kvaðst hafa séð þennan mann í fylgd Bergþóru um klukkan 11.00 að morgni sama dags, en þá hafi þau verið stödd á Lækjartorgi, en Heba Lind var þar ásamt Davíð.  Bergþóra lamdi manninn þá stöðugt í höfuðið.  Er Heba Lind kom að Leifsgötu 10 bankaði hún á gluggann og komu Bergþóra og Bogi þá út og Hallgrímur, sem virtist vankaður. Hann hélt um höfuð sér og kvaðst þurfa að komast á sjúkrahús.  Hallgrímur var klæddur gráum jakkafötum.  Þau fóru þá öll inn í íbúðina og þar afhenti Bergþóra Hebu Lind 15.000 krónur.  Heba Lind sá að Bergþóra hafði meiri fjármuni undir höndum, því peningar komu í ljós er hún tók 15.000 krónurnar úr vasa sínum.  Hinum peningunum ýtti hún aftur í vasann.  Bogi og Bergþóra aðstoðuðu Hallgrím aftur inn.  Hún kvaðst viss um að ekki voru aðrir í íbúðinni en hún nefndi, en er hún kom inn sá hún um alla íbúðina og einnig inn á salernið, sem stóð opið.  Hún kvaðst ekki hafa spurt um ástandið á Hallgrími.  Hún hafi ekki viljað skipta sér af því sem þarna fór fram.  Bergþóra sagði hins vegar: ,,Þessi maður er búinn að fá nokkur högg og hann skal fá þau fleiri.” 

Heba Lind kom síðan aftur að Leifsgötu 10 um klukkan 01.00 um nóttina.  Enginn var heima og dyrnar voru opnar.  Hún gekk inn og kom þá auga á Hallgrím sem lá á dýnu á gólfinu.  Sæng var breidd yfir andlit hans og gerði hún sér strax grein fyrir því að hann var látinn og hringdi í lögreglu. 

Guðni Hlynur Guðnason lýsti því er hann ók Hebu Lind Björnsdóttur að Leifsgötu 10 er hún leitaði unnusta síns.  Guðni lagði bifreið sinni nokkru frá, en sá Hebu Lind ræða við Bergþóru og Boga fyrir utan húsið stutta stund.  Er hún kom til baka minnti hann að Heba Lind hefði sagt sér að hún hefði fengið peninga hjá Bergþóru.  Hann ók síðan á brott. 

Hann kom síðan aftur að Leifsgötu 10 um nóttina, en Heba Lind hafi enn verið að leita unnusta síns.  Hún fór úr bílnum og inn í íbúð Boga, en kom aftur út og sagði að lík væri í íbúðinni.  Guðni lýsti manninum sem lá á dýnu á gólfinu.  Þau hringdu þegar í stað á lögreglu.

Auður Gunnarsdóttir rekur söluturninn Tvistinn á Lokastíg.  Hún þekkti  Bergþóru í sjón og kvað báðar vera frá Ísafirði.  Hún kvað fáa hafa komið í söluturninn að morgni sunnudagsins 23. júlí sl., en Bergþóra kom þar með eldri manni um klukkan 10.30.  Hún sá ekki framan í manninn.  Bergþóra keypti vindlinga, gos og sælgæti.  Auður staðfesti að greiðslukvittun með dagsetningunni 23. júlí 2000, sem liggur frammi meðal gagna málsins, væri vegna viðskipta Bergþóru í söluturninum.

Benjamín Stefánsson veitingamaður á Kaffi Stíg kvaðst ekki muna hvenær Bergþóra og Bogi komu á staðinn sunnudaginn 23. júlí sl.  Hann kvað sig hafa munað atburði betur er hann gaf skýrslu hjá lögreglunni 29. júlí sl., en þá kvað hann ákærðu hafa komið á staðinn milli klukkan 18.00 og 19.00.  Bæði voru ölvuð.  Bergþóra greiddi honum 20.000 króna skuld.  Bergþóra fékk að geyma poka á veitingastaðnum er hún dvaldi þar og mundi hann eftir því að hún setti gallabuxur í pokann.  Hann merkti ekki að ákærða hafi verið í uppnámi, en hann lýsti umbúðum sem Bergþóra hafði um annan úlnliðinn.  Hann mundi ekki hvenær Bergþóra fór af staðnum, en hún hafði farið út einu sinni eða tvisvar á meðan hún dvaldi þar.  Hann kvað Hans Alfreð Kristjánsson hafa farið á sama tíma og Bergþóra um klukkan 00.30, en vissi ekki hvort þau fóru saman.  Hans Alfreð kom aftur og greindi Benjamín frá því að hann hefði farið með Bergþóru, en ekki sagt hvert þau fóru.  Hann kvaðst hafa trúað Hans Kristjáni varlega, en hann sagðist hafa séð lík þar sem hann fór með Bergþóru.

Rakel Bára Þorvaldsdóttir kvaðst hafa heyrt háreysti úti fyrir er hún var stödd í íbúð að Leifsgötu 32 sunnudaginn 23. júlí sl.  Það sem hún sá átti sér stað milli klukkan 18.00 og 19.00.  Er hún leit út sá hún til ferða tveggja karla og konu.  Lýsing hennar á körlunum getur komið heim og saman við útlit ákærðu, Boga og Árna, en hún kvað konuna sem hún sá hafa verið ákærðu, Bergþóru.  Greinilegt var að konan og eldri maðurinn höfðu hreytt einhverju í hinn yngri, sem datt í blómaker eftir að karlmaðurinn ýtti við honum.  Yngri maðurinn var mikið ölvaður.  Hún lýsti samskiptum fólksins og rifrildi þeirra.  Síðan gengu konan og eldri maðurinn í áttina að Snorrabrautinni.

Hanna Sif Hafdal var stödd í sömu íbúð og vitnið, Rakel Bára Þorvaldsdóttir.  Hún lýsti samskiptum fólksins.  Hún fylgdist með út úr glugga íbúðarinnar að Leifsgötu 32 og bar efnislega á sama veg og vitnið, Rakel Bára, og má vísa til vitnisburðar hennar að framan.  Hún kvað ákærðu, Bergþóru, hafa verið konuna sem þarna var á ferð með tveimur karlmönnum.

Eygló Rós Gísladóttir var stödd í íbúð að Leifsgötu 12 23. júlí sl. og lýsti mannaferðum við íbúð ákærða, Boga.  Hún lýsti því er ljóshærð stúlka kom þar þennan dag.  Einhver læti urðu fyrir utan íbúð Boga.  Þarna hafi verið staddur auk Boga karlmaður sem bar gleraugu og stutthærð kona og annar karlmaður.  Karlinn með gleraugun var mjög drukkinn og klæddur gráum jakkafötum.  Hún heyrði Boga segja: “Ef þú snertir hana þá lem ég þig.”  Konan ýtti manninum með gleraugun þá aftur inn í íbúðina.  Hún mundi ekki nákvæmlega hvenær dagsins þetta var, en miðað við viðmiðanir sem bornar voru undir hana í dóminum gæti þetta hafa verið milli klukkan 14.30 og 15.00, eins og Eygló bar hjá lögreglunni.  Hún kvaðst hafa séð sömu ljóshærðu stúlkuna aftur um nóttina skömmu áður en lögreglan kom á vettvang.  Hún kvaðst hafa séð Bergþóru fara frá Leifsgötu 10 í leigubifreið eftir það sem hún sá að deginum, en hún kom til baka í sömu bifreið.

Vilborg Ósk Ársælsdóttir kom heim til sín um klukkan 15.00 þennan dag og um það bil ½ tíma síðar sá hún til ferða ungrar ljóshærðrar stúlku á leið að heimili Boga.  Ekki löngu síðar sá hún mjög ölvaðan mann koma að íbúð Boga.  Hún fylgdist með honum og lagði við hlustir, þar sem hún taldi að maðurinn gæti dottið, svo ölvaður var hann.  Maðurinn var lágvaxinn í ljósum jakkafötum.  Hún kvaðst síðar hafa þrifið bílskúrsrennur á lóð sinni og það hafi tekið um 45 mínútur og staðfesti hún framburð sinn hjá lögreglunni um að hún hafi á þessu tímabili talið sig heyra í Boga og sambýliskonu hans, að hún taldi. 

Jónína Sæmundsdóttir bjó á Leifsgötu 10 á þessum tíma. Sunnudaginn 23. júlí sl., að hún taldi milli klukkan 14.00 og 16.00 bankaði hún upp á hjá Boga til að færa honum tómar glerflöskur.  Til dyra kom þrekvaxin kona með stuttklippt hár.  Þá var kallað innan úr íbúðinni og spurt hver hefði komið.  Hún þekkti ekki rödd þess sem kallaði.  Henni virtist ákærða, Bergþóra, vera konan sem tók við flöskunum, en ákærða var stödd í réttinum er Jónína gaf skýrslu sína.

Davíð Guðbjörn Sumarliðason lýsti því er hann var staddur á Lækjartorgi aðfaranótt eða að morgni 23. júlí sl. ásamt Hebu Lind Björnsdóttur.  Þá hafi þau séð til ferða konu sem var í fylgd karlmanns.  Hann gat hvorugu fólkinu lýst.  Vitnisburður hans varpar ekki ljósi á málavexti og verður því ekki rakinn frekar.

Helga Nanna Guðmundsdóttir lýsti því er ákærði, Bogi, hringdi í hana laugardaginn 22. júlí sl. og bað hana um róandi lyf fyrir ákærðu, Bergþóru.  Hún lýsti ferð sinni að Leifsgötu 10 sama dag, en hún sá þá ekki aðra þar en þau Árna og Bergþóru.

Sigríður Elísdóttir, systir Hallgríms, kvað hann hafa gengið með gleraugu.  Annar vitnisburður hennar varpar ekki ljósi á málavexti.

Ómar Kristján Helgason lýsti kynni sínum af Hallgrími Elíssyni.  Vitnisburður hans varpar ekki ljósi á málavexti og verður ekki rakinn hér.

Einar Örn Arnarson lýsti ferð sinni með pizzur á Kaffi Stíg að kvöldi 23. júlí sl. og er stuttklippt kona klædd röndóttri peysu tók á móti sendingunni og greiddi fyrir með 5.000 króna seðli.

Valgeir Magnússon kom einnig fyrir dóminn, en gat ekkert borið um málavexti.

Ákæra dags. 18. júlí 2000.

Samkvæmt lögregluskýrslu dags. 29. júlí sl. var ákærða stöðvuð er hún var komin út úr versluninni 10–11 í Austurstræti þennan dag. Starfsmaður verslunarinnar elti hana uppi og hélt uns lögreglan kom á vettvang.  Ákærða var með tvo rækjupoka og lambalæri innan klæða, en verðmæti vörunnar var 3.898 krónur.  Í skýrslunni segir að ákærða hafi viðurkennt þjófnaðinn.

Ákærða neitar sök. Hún kvaðst hafa verið stöðvuð við afgreiðslukassann, en hún hafi samið um að greiða vörurnar síðar.  Er hún var stöðvuð í versluninni kvaðst hún hafa verið með rækjur eða lærið innan klæða.  Hún hafi ekki ætlað að stela þessum verðmætum.  Hún hafi ætlað að fá matvælin lánuð, en hún hafði ekki peninga á sér til að greiða fyrir þau.

Niðurstaða

Ákæra dagsett 11. jaúar 2000.

Ákæruliðir I.1 og II.

Ákærðu neita öll sök.  Ákærða, Bergþóra, hefur frá upphafi borið að Hallgrímur hafi afhent henni peningana eins og rakið var.  Hún viðurkenndi að hafa slegið Hallgrím, en það hafi ekki tengst ráni eins og ákært sé fyrir. 

Ákærði, Bogi, lýsti þessum ætlaða atburði fyrst þannig að ákærða, Bergþóra, hefði löðrungað Hallgrím tvisvar sinnum og síðan farið innan á hann og tekið af honum veskið og einnig peningana.  Í annarri skýrslu greindi Bogi svo frá að Bergþóra og Hallgrímur hafi togast á um veski Hallgríms eftir að Bergþóra fór inn á Hallgrím og tók veski hans.

Ákærði, Árni Breiðfjörð, bar að Bergþóra hafi verið með peningana á sér er hann kom á Leifsgötu 10 og Bergþóra hafi fljótlega eftir komu hans afhent honum peningana.  Árni mundi ekki eftir neinni heimsókn á Leifsgötu 10 meðan hann dvaldi þar á sunnudeginum.  Hann lýsti áverkum sem voru þá á Hallgrími.

Vitnið, Heba Lind Björnsdóttir, lýsti því að Árni hafi ekki verið staddur á Leifsgötu 10 er hún kom þangað á sunnudeginum og fékk peningana hjá Bergþóru. 

Samkvæmt þessu er langlíklegast að Bergþóra hafi verið komin með peningana áður en Árni kom á Leifsgötu 10 eftir hádegi á sunnudeginum, 23. júlí sl.

Samkvæmt því sem nú hefur verið rakið er ósannað gegn eindreginni neitun ákærðu, Bergþóru, að hún hafi slegið Hallgrím og rifið af honum peningaveskið, sem í voru um 100.000 krónur, og ber því að sýkna hana.

Af þessari niðurstöðu leiðir það að sýkna ber ákærðu, Boga og Árna Breiðfjörð, af háttsemi sem lýst er í ákærulið II.

Ákæruliður I.2.

Þóra Steinunn Steffensen, sérfræðingur í réttarmeinafræði á Rannsóknarstofu Háskóla Íslands, krufði lík Hallgríms Elíssonar.  Í niðurstöðu krufningarskýrslu sem Þóra Steinunn ritaði segir meðal annars í kafla sem ber yfirskriftina Ályktun. ,,Samkvæmt því er fannst við krufningu má álykta að Hallgrímur hafi látist af völdum kyrkingar (strangulations) og er um manndráp að ræða.” 

Þóra Steinunn kom fyrir dóminn og staðfesti skýrslu sína og að banamein Hallgríms hafi verið kyrking.  Hún lýsti áverkum á hálsi hans, sem hafi verið miklir frá höku og niður að viðbeinum.  Áverkar neðarlega á hálsinum sem endurspegluðu dánarorsökina samrýmist best áverkum frá fingrum.  Skrámur og marblettir á hálsi og kjálkabörðum, brotið á barkabrjóski báðum megin og brot á tungubeini hægra megin, allt eru þetta ummerki kyrkingar.  Hún kvað þá áverka ekki dánarorsökina.  Áverkarnir endurspegluðu þann kraft sem notaður var til þess að þrýsta að hálsinum og til þess að þrýsta á hálsæðar, sem ganga upp sitt hvoru megin við barkann.  Þrýstingurinn hafi lokað fyrir æðarnar svo ekkert blóð eða súrefni barst til heilans.  Tiltölulega lítinn þrýsting þurfi til að loka æðum og viðkomandi deyr eftir 2 til 3 mínútur. 

Hægt sé að loka æðum með því að taka með annarri hendi um háls einstaklings.  Hún lýsti því aðspurð að hægt sé að stífla æðarnar með því að leggja upphandlegg að hálsi einstaklings. 

Hún kvað ekki hægt að ráða af útliti áverkanna, þ.e. af brotnu barkabrjóski, tungubeini og banameininu, stífluðum hálsæðum, í hvaða röð áverkarnir komu eða hvort þeir komu allir við sömu atlöguna. 

Þá lýsti Þóra Steinunn áverkum á höfði Hallgríms.  Ekki hafi verið höfuðkúpubrot og hugsanlega hafi hann ekki rotast af högginu, en hugsanlega vankast.  Hún kvað áverka undir vinstra kjálkabarði, sem líktust því að togað hefði verið í hálsbindi, ekki hafa getað valdið dauða vegna þess hvar áverkinn var staðsettur. 

Áverki á brjóstkassa Hallgríms rétt fyrir ofan geirvörtuhæð er áverki sem myndast hefur eftir lát Hallgríms.  Áverkinn gæti hafa myndast við að hnefi eða hönd hafi verið lögð á brjóst Hallgríms og hjartahnoð reynt.

Gunnlaugur Geirsson, prófessor í réttarlæknisfræði, var viðstaddur krufninguna á líki Hallgríms Elíssonar.  Hann kvaðst hafa lesið krufningarskýrslu Þóru Steinunnar Steffensen og ekkert væri í henni sem stangaðist á við það sem hann varð var við er krufningin fór fram.  Gunnlaugur staðfesti að banabein Hallgríms hafi verið kyrking eins og áður er lýst.  Hann var sammála því áliti Þóru Steinunnar að áverkamerki á hálsi Hallgríms samrýmist því að berir fingur hafi komið þar við sögu og kyrkingin hafi verið gerð með berum höndum. 

Gunnlaugur kvað meðvitundarleysi koma eftir 10 til 30 sekúndur frá því að blóðflæði til heilans stöðvist.  Dauðann beri að á lengri tíma og kvað hann nokkrar mínútur líða, en það færi eftir því hversu þrýstingurinn á æðarnar væri mikill og hvort að fullu væri lokað fyrir  þær.  Hann kvað þurfa um það bil tveggja kílóa þrýsting til þess að loka bláæðum til heilans, þrjú kíló til að loka meginslagæðunum fremst á hálsinum og um það bil sextán kílóa þrýsting til að loka fyrir allar æðar, þar með taldar stóru æðarnar samhliða barka.  Gunnlaugur kvað Y-lagaðan áverka á hálsi Hallgríms undir kjálkabarði geta samrýmst því að togað hafi verið í hálsbindi upp á við. 

Gunnlaugur lýsti fyrir dóminum sýnum sem honum barst til kennslagreiningar, en þau voru send til Noregs til rannsóknar.  Þá staðfesti hann að blóð úr ákærðu, Bergþóru, hefði fundist á Hallgrími, svo sem á hönd hans, jakkaermi, höfuðpúða sem Hallgrímur lá á og á pappírsþurrku sem fannst undir öxl Hallgríms og víðar.  Þá fannst blóð úr Hallgrími á skyrtu ákærðu Bergþóru.  Hann greindi frá líkum á því að blóðið væri frá öðrum einstaklingum.

Ákærða, Bergþóra, gekkst undir geðheilbrigðisrannsókn hjá Sigurði Páli Pálssyni geðlækni og var kannað ,,hvort hún væri sakhæf í skilningi 15. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.”  Í kafla úr rannsókninni sem ber yfirskriftina Sérstakar rannsóknir er svofelldur kafli í lokin:  ,,Niðurstaða hlutlægrar geðskoðunar varðandi persónuleika:  Líta verður svo á að Bergþóra hafi greinilega ákveðna alvarlega persónuleikatruflun sem hafi þróast á unglingsaldri. Andfélagslegir persónuleikaveikleikar eru til staðar.  Einnig koma fram sterkir paranoid persónuleika þættir og viðbrögð, schizotypal persónuleika þættir og borderline persónuleika þættir.  Einstaklingar með slíkar persónuleikaraskanir eru þekktir fyrir skyndileg geðhrif, geta mjög fljótt skipt skapi og orðið mjög reiðir og heiftugir.  Raunveruleikatengsl þeirra geta verið léleg, sérstaklega undir álagi.  Sturlunarlík einkenni og tryllingsleg viðbrögð eru þekkt en vara yfirleitt stuttan tíma.  Tortryggni og raunverulegt traust til annarra getur háð þeim í samskiptum við umhverfið.  Einstaklingar með slíkar raskanir eru þekktir fyrir að geta í uppnámi sínu skaðað sjálfan sig eða aðra.”

Niðurstöðukafli geðlæknisins er svofelldur:

,,1. Það er niðurstaða mín að Bergþóra sé sakhæf því hún hafi verið að fullu fær á þeim tíma er verknaðurinn var framinn að stjórna gerðum sínum þrátt fyrir það að hún var undir miklum áhrifum fíkniefna, áfengis og róandi lyfja.

2. Geðskoðun sýnir ekki nein örugg einkenni sturlunar, rugls eða ranghugmynda.  Engin einkenni komu fram sem benda til persónuleikabreytinga af völdum vefrænna áverka eftir höfuðmeiðsl.

Bergþóra á ekki við að stríða alvarlegan geðsjúkdóm. Bergþóra greinist hinsvegar með viss alvarleg einkenni persónuleikatruflunar og skapgerðarbresta.  Bergþóra á við að stríða mjög alvarlegan fíkniefnasjúkdóm og áfengissýki og mikilvægt er að hún leiti sér aðstoðar við fíkn sinni og sé í reglulegri meðferð.  Ljóst er að hún getur verið árásargjörn og jafnvel hættuleg undir áhrifum áfengis, róandi lyfja og eiturlyfja.

Sigurður Páll staðfesti rannsóknir sínar fyrir dóminum og útskýrði einstaka hluta rannsóknarinnar.

Ákærða er sakhæf.

Dómurinn telur sannað með réttarkrufningu á líki Hallgríms Elíssonar og með vitnisburði Þóru Steinunnar Steffensen, sérfræðings í réttarmeinafræði, og Gunnlaugs Geirssonar prófessors í réttarlæknisfræði að banamein Hallgríms hafi verið kyrking.  Þrengt var að hálsi hans með hálstaki, líklega með fingrum, þannig að blóðrás til heilans stöðvaðist og af hlaust bani.

Margt er óljóst um ferðir ákærðu, Bergþóru, fyrri hluta sunnudagsins 23. júlí sl., en vitni hafa borið að hafa séð hana á Lækjartorgi um morguninn og einnig að hún hafi komið við í söluturni fyrir hádegi þann dag.  Ákærða hefur alfarið neitað þessu, en lýsti ferð sinni til að kaupa áfengi. Hún kvaðst ekki hafa farið út úr húsi fyrr en eftir hádegi á sunnudeginum.  Hins vegar má ráða af framburði hennar að þau ákærði, Bogi, hafi verið á Leifsgötu 10 er Hallgrímur Elísson kom þar sunnudaginn 23. júlí.  Ákærði, Árni, taldi sig hafa komið þangað um klukkan 16.00. 

Ráða má af vitnisburði Eyglóar Rósar Gísladóttur og Vilborgar Óskar Ársælsdóttur að stúlkan sem þær sáu koma að heimili Boga um klukkan 15.00 á sunnudeginum hafi verið Heba Lind Björnsdóttir. 

Heba Lind kvaðst viss um að ákærði, Árni, hafi ekki verið staddur í íbúðinni er hún kom þangað að því er hún taldi um klukkan 14.00 á sunnudeginum, en hún fór inn í íbúðina og leit þar um allt eins og rakið var. 

Samkvæmt þessu má ráða að ákærði, Árni Breiðfjörð, hafi komið á Leifsgötu 10 milli klukkan 15.00 og 16.00 á sunnudeginum. 

Því hefur verið lýst að framan að ákærðu voru öll ölvuð þennan dag og tímaskyn þeirra ótraust.  Þrátt fyrir það telur dómurinn að ráða megi af framburði þeirra að þau hafi farið af Leifsgötu 10 fljótlega eftir að grunsemdir vöknuðu um að Hallgrímur kynni að vera látinn, en ekki er með vissu unnt að slá neinu föstu um dánarstund Hallgríms. Helgi Guðbergsson læknir taldi Hallgrím hafa látist á tímabilinu milli klukkan 13.00 og 17.00 á sunnudeginum. 

Vitnin, Rakel Bára Þorvaldsdóttir og Hanna Sif Hafdal, lýstu för ákærðu frá Leifsgötu 10 milli klukkan 18.00 og 19.00 á sunnudeginum.  Það er í samræmi við vitnisburð Benjamíns Stefánssonar, veitingamanns á Kaffi Stíg, sem kvað ákærðu, Bergþóru og Boga, hafa komið á veitingastaðinn milli klukkan 18.00 og 19.00 þennan dag.

Atburðarásin á Leifsgötu 10 sunnudaginn 23. júlí er um margt óljós.  Framburður ákærðu, Bergþóru, um atburðina er mjög óstöðugur.  Á það bæði við um átökin sem hún viðurkennir að hafa átt í við Hallgrím og um það hvernig hún hlaut áverkana á höndum.  Við læknisskoðun á lögreglustöðinni eftir handtöku greindi hún ekki frá því hvernig áverkarnir komu og kvað sig hafa lent í flöskuslag eins og vitnið, Svanur Elísson, lýsti og Helgi Guðbergsson kvað ákærðu ekki hafa svarað eða munað hvernig hún hlaut áverkana er hann spurði hana um þetta við læknisskoðunina.  Áverkinn á hægri lófa er reglulegur, nánast línulaga, og að mati Helga Guðbergssonar læknis ólíklegt að áverkinn hafi komið sem varnaráverki eftir glerbrot.

Ákærði, Árni Breiðfjörð, kvað sér hafa virst Bergþóra “lítil í sér” er hann sá hana krjúpa yfir Hallgrími haldandi á flöskubroti í hægri hendi og blóðuga á vinstri hendi.  Hallgrímur veitti ekki neina mótspyrnu, en ákærða, Bergþóra, kvað Hallgrím hafa veitt henni áverkana á höndum með flöskubroti í þann mund sem hún stóð á fætur upp af dýnunni.

Dómurinn telur ótrúlegt að Hallgrími hafi verið kleift að veita ákærðu, Bergþóru, áverkana á höndum með glerbroti eins og síðasti framburður hennar um þetta ber með sér án þess að hafa sjálfur hlotið skrámu eða sár á höndum.  Engir áverkar voru á höndum Hallgríms, sem benda til þess að þetta hafi gerst eins og ákærða lýsti.

Samkvæmt því sem nú hefur verið rakið telur dómurinn ólíklegt að Hallgrímur hafi átt hlut að máli, eins og ákærða bar, er hún hlaut áverkana í lófa á báðum höndum. 

Ákærða, Bergþóra, viðurkennir að hafa lent í átökum við Hallgrím, en hann hafi ekki þá hlotið bana.  Vísað er til vitnisburðar Boga og Árna um átökin sem ákærða, Bergþóra, átti í við Hallgrím, en af þeim sést að átökin hafa verið allharkaleg og ákærða tekið á eins og lýst hefur verið. Hún bar að hafa verið sveitt og mjög þreytt eftir átökin.

Áður var vikið að persónuleikaröskunum sem greindust í fari ákærðu við geðrannsóknina. Þar var því lýst að þessir eiginleikar í fari hennar geti valdið því að hún skipti mjög fljótt skapi, geti orðið reið og heiftug og með léleg raunveruleikatengsl. Tryllingsleg viðbrögð eru þekkt hjá einstaklingum með persónuleikaraskanir eins og ákærða og þekkt er að slíkir einstaklingar geta í uppnámi skaðað bæði sjálfa sig og aðra.

Ákærða var ölvuð og reið út í Hallgrím er hún átti í átökunum við hann. Dómurinn telur áverkana á líki Hallgríms, svo sem brotið barkabrjósk og tungubein sem ákærða var völd að, eins og rakið verður síðar, sýna að atlaga hennar að Hallgrími hefur verið ofsafengin. Þessi viðbrögð hennar koma heim og saman við persónuleikaraskanir í fari hennar.

Bogi og Árni lýstu því báðir að eftir að ákærða, Bergþóra, stóð upp frá átökunum við Hallgrím hafi Árni þegar tekið við að reyna endurlífgun á Hallgrími, fyrst með blástursaðferð en síðan með hjartahnoði. Ákærða, Bergþóra, hefur borið að lífgunartilraunirnar hafi átt sér stað og hún hafi sjálf tekið þátt í þeim.

Samkvæmt krufningarskýrslu Hallgríms var gul post-mortem skráma, skráma sem komið hefur eftir dauða, á framanverðum miðjum brjóstkassa.

Vitnin, Þóra Steinunn Steffensen og Gunnlaugur Geirsson, báru bæði að þessi áverki gæti samrýmst því að hjartahnoð hafi verið reynt eftir andlát.

Dómurinn telur mega ráða af öllu því sem nú hefur verið rakið, að Hallgrímur hafi verið látinn er ákærða, Bergþóra, stóð á fætur upp frá dýnunni, þar sem hún hafði kropið yfir Hallgrími eða setið ofan á honum, en þá hefur hún þrengt að hálsi hans svo af hlaust bani. Ákærða bar hjá lögreglunni að hún hafi veitt því athygli að Hallgrímur hafi verið sofnaður er hún stóð á fætur. Þó verður ekki með vissu ráðið hvort það var gert með hálstaki með fingrum, sem þó er líklegast, samanber niðurstöðu krufningarskýrslu og vitnisburð Þóru Steinunnar Steffensen og Gunnlaugs Geirssonar, eða með því að þrengja að hálsi Hallgríms á annan hátt.  Líklegast er að ákærða, Bergþóra, hafi þá, og ekki síðar en er Árni sagði henni að hann teldi Hallgrím látinn, gert sér grein fyrir því hvers kyns var. 

Þessi niðurstaða dómsins styðst einnig við það að ákærða, Bergþóra, reyndi sjálf endurlífgun á Hallgrími og hún greindi Hans Kristjáni Alfreðssyni svo frá að látinn maður væri í íbúð Boga er hún bað Hans Kristján um að koma með sér þangað.

Þetta fær einnig stuðning af því er Bogi Sigurjónsson bar við skýrslutöku hjá lögreglunni 9. ágúst sl. að hann hefði heyrt Bergþóru greina Hans Alfreð svo frá á Kaffi Stíg ,,að hann er látinn” eða ,,hann er dáinn.”  Bergþóra og Hans fóru af staðnum skömmu síðar.

Svo sem rakið hefur verið er framburður ákærðu óstöðugur um það hvernig hún hlaut áverkana á hendur og um átök hennar við Hallgrím. Vísað er til vitnisburðar Helga Guðbergssonar og fleiri vitna hér að framan sem báru um áverkana og um frásögn ákærðu af því hvernig hún hlaut þá svo sem vitnisburð Svans Elíssonar. Það er mat dómsins að framburður ákærðu um átök hennar við Hallgrím sé ótrúverðugur og ekki í samræmi við annað það sem fram er komið í málinu um átökin og rakið hefur verið. Dómur verður því ekki reistur á framburði ákærðu um átökin og afleiðingar árásar hennar á Hallgrím.  Blóð frá ákærðu fannst á Hallgrími og á fötum hans og blóð frá honum fannst á skyrtu ákærðu. Vísað er til álits dómsins að framan um að árás ákærðu á Hallgrím liggjandi á dýnunni var ofsafengin og varð honum að bana. Það er einnig niðurstaða dómsins, eins og rakið var, að Hallgrímur hafi verið látinn er ákærða stóð upp af dýnunni og er vísað til röksemda að framan til stuðnings þessari niðurstöðu dómsins.

Samkvæmt því sem nú hefur verið rakið telur dómurinn sannað með vitnisburði þeirra vitna, sem vísað var til hér að ofan og með framburði Boga og Árna Breiðfjörð og með rannsóknarniðurstöðum sem raktar voru og staðfestar voru með vitnisburði Þóru Steinunnar Steffensen og Gunnlaugs Geirssonar, en gegn neitun ákærðu, að hún hafi orðið Hallgrími Elíssyni að bana er hún réðst á hann liggjandi á dýnunni og þrengdi að hálsi hans eins og ákært er fyrir.

Atlaga ákærðu að hálsi Hallgríms var mjög harkaleg og brotnuðu bæði barkabrjósk og tungubein. Dómurinn telur að svo harkaleg og ofsafegin atlaga að hálsi manns, þar sem æðar liggja til heilans, eins þótt atlagan hafi aðeins staðið yfir stuttan tíma, sé svo hættuleg lífi þess er verður fyrir árásinni að þeim sem hana gerir sé ljóst, eða megi vera ljóst, að langlíklegast sé að bani hljótist af.

Dómurinn telur því brot ákærðu varða við 211. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

 

Niðurstaða ákæru dags. 18. júlí 2000.

Dómurinn telur lýsingu ákærðu á því sem fram fór er hún tók matvælin úr versluninni og stakk innan á sig og hafði ekki peninga til að greiða fyrir vörurnar fela í sér lýsingu á fullfrömdum þjófnaði.

Dómurinn telur því sannað með framburði ákærðu og öðrum gögnum málsins að hún hafi gerst sek um þá háttsemi sem lýst er í þessari ákæru og er brot hennar þar rétt fært til refsiákvæða.

 

Ákærða hefur frá árinu 1992 hlotið 8 refsidóma, þar af einn dómur Hæstaréttar.  Dómarnir eru fyrir þjófnað, skjalafals, fjársvik og líkamsárás.  Hún hlaut síðast refsidóm í janúar 1999, 6 mánaða fangelsi fyrir skjalafals.

Refsingu ákærðu ber nú að ákvarða með hliðsjón af  77. gr. almennra hegningarlaga.

Samkvæmt framburði allra ákærðu var nokkurt ónæði af Hallgrími meðan hann dvaldi á Leifsgötu 10. Hann hafði reitt ákærðu, Bergþóru, til reiði. Dómurinn telur að í upphafi, er hún réðst á Hallgrím, hafi ekki verið ásetningur hennar að deyða hann. Hins vegar er það álit dómsins, eins og rakið var, að atlaga ákærðu gegn Hallgrími hafi verið svo ofsafengin að háttsemi hennar beri að virða sem ásetningsverk sem varði við 211. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940.

Með vísan til alls ofanritaðs þykir refsing ákærðu hæfilega ákvörðuð fangelsi í 14 ár.

Með vísan til 76. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940 skal samfellt gæsluvarðhald ákærðu frá 24.  júlí 2000 koma til frádráttar refsivistinni.

200.000 króna málsvarnarlaun til Arnar Clausen hæstaréttarlögmanns, skipaðs verjanda ákærða, Boga, og 200.000 króna málsvarnarlaun til Jóhannesar Alberts Sævarssonar hæstaréttarlögmanns, verjanda ákærða, Árna Breiðfjörð, greiðast úr ríkissjóði.

Sakarkostnað að öðru leyti greiði ákærða, Bergþóra, þar með taldar 400.000 krónur í málsvarnarlaun til Hilmars Ingimundarsonar hæstaréttarlögmanns.

Sigríður J. Friðjónsdóttir saksóknari flutti málið fyrir ákæruvaldið.

Dóminn kveða upp héraðsdómararnir Guðjón St. Marteinsson, sem dómsformaður, Arngrímur Ísberg og Páll Þorsteinsson.

DÓMSORÐ

Ákærðu, Bogi Sigurjónsson og Árni Breiðfjörð Pálsson, eru sýknaðir af öllum kröfum ákæruvaldsins.

Ákærða, Bergþóra Guðmundsdóttir, sæti fangelsi í 14 ár en til frádráttar refsingunni komi samfellt gæsluvarðhald hennar frá 24. júlí 2000 að telja.

200.000 króna málsvarnarlaun til Arnar Clausen hæstaréttarlögmanns, verjanda ákærða, Boga, og 200.000 króna málsvarnarlaun til Jóhannesar Alberts Sævarssonar hæstaréttarlögmanns, verjanda ákærða, Árna Breiðjörð, greiðast úr ríkissjóði.

Sakarkostnað að öðru leyti greiði ákærða, Bergþóra, þar með taldar 400.000 krónur í málsvarnarlaun til Hilmars Ingimundarsonar hæstaréttarlögmanns.